THƠ........TRUYỆN / TÙY BÚT......TRANH ẢNH.......NHẠC / GHI ÂM........ĐỘC THOẠI......TUYỂN
E-CAFÉ........HOA THƠM CỎ LẠ.......CHUYỆN PHIẾM.......NỮ CÔNG / GIA CHÁNH.......HỎI / ĐÁP







Image






Image


Image


Image


11627




Bữa nay mới góp chữ muộn về ca sĩ Hà Thanh. Tôi lớn lên nghe cô những bản Nhớ Một Chiều Xuân, Hải Ngoại Thương Ca, Ai Lên Xứ Hoa Đào...mỗi lần nghe là lòng xao xuyến. Vài năm trước cô có dịp lên hát Xuân Về trên Paris by Night, giọng vẫn quyến rũ ngọt ngào như ngày xưa. Có những ca sĩ nghe một lần, lần thứ hai là nhận ra liền, không ai có thể có được. Muốn so sánh cô với Carol Carpenter của Mỹ hồi trước. Mới tìm được một link Quỳnh Giao bàn về nhạc Nguyễn văn Đông có nhắc đến Quỳnh Giao:

mấy dặm sơn khê

Đôn


14255



ImageHà Thanh hát nhạc Trịnh Công Sơn ngay từ đầu, tại Huế.

H À .T H A N H
h ọ a. m i. x ứ. H U Ế
____________________________________________________________________________
Q u ỳ n h G i a o



Không hiểu vì sao từ khi có tân nhạc, đa số ca sĩ ưa phát âm theo giọng Bắc. Người viết đoán là vì giọng Bắc nhẹ nhàng lên bổng xuống trầm với năm dấu rõ ràng.
Phần lớn ca sĩ nổi tiếng của chúng ta là người miền Bắc. Từ Thái Thanh, Mộc Lan, Kim Tước, Châu Hà, Thúy Nga, Mai Hương, Anh Ngọc, Duy Trác, Sĩ Phú, đến Khánh Ly, Lệ Thu, Tuấn Ngọc, Duy Quang...

Nhưng mình vẫn không quên tiếng hát của miền Nam.
Quỳnh Giao rời Huế vào Sài Gòn khi mới lên bảy. Lần đầu theo Mẹ đi xem hát thấy nghệ sĩ Trần Văn Trạch diễn bài “Tai nạn téléphone” mà cười sái hàm. Tài nghệ sáng tác và trình diễn hài hước làm ông được tôn là quái kiệt, chứ thật ra, Trần Văn Trạch là danh ca tân nhạc. Mấy bài ông trình bày rặt giọng Nam như “Dạ Khúc” của Nguyễn Mỹ Ca hay “Chiều Mưa Biên Giới” của Nguyễn Văn Ðông thì ít ai bằng. Ngoài Trần Văn Trạch, nam ca sĩ Trọng Nghĩa (thập niên 50), nữ ca sĩ Ngọc Hà hay Túy Phượng đều phát âm giọng Nam, nghe dễ thương và truyền cảm.
Mình không quên là cũng có ca sĩ người Nam khi hát thì phát âm giọng Bắc, như Hoàng Oanh, Phương Dung, Bạch Yến, Tuyết Hằng, như Elvis Phương, Trung Chỉnh...

Ngoài hai miền Nam Bắc, thành phần ca sĩ người Trung cũng rất đông.
Trong địa hạt cải lương, điều thích thú cho người viết là khi biết danh ca Ngọc Giầu là “đồng hương.” Không chỉ là người Huế mà còn thuộc hoàng phái với tên thật là Tôn Nữ Ngọc Giầu. Vậy mà bà hát vọng cổ mùi tận mạng nên ít ai ngờ bà là thuộc diện “Huế mình” như người ở cố đô vẫn nói với nhau.
Làng tân nhạc từ phôi thai đã có người miền Trung như Minh Trang, Châu Kỳ, Tôn Thất Niệm, Hương Thủy, Thanh Nhạn. Ðợt trẻ hơn thì có Thanh Thúy, Duy Khánh (người Quảng Trị), Nhật Trường (người Phan Thiết), cặp Lê Uyên Phương (người Huế sống ở Ðà Lạt), Hồng Vân trong ban tam ca Ðông Phương, sau này còn Phương Nga, Anh Dũng, Trần Thái Hòa... Con số rất đông mà người viết không ghi hết được.
Vậy mà chỉ có một người được xứ Huế coi như chim họa mi của mình. Ðó là Hà Thanh. Nổi tiếng như Thanh Thúy cũng không được Huế dành lấy cho riêng mình.

Trong ba miền, người Huế quả là nặng tính địa phương hơn cả. Các trường học trung học của ba miền đều có hội hè hàng năm, như Chu Văn An, Petrus Ký, Trưng Vương, Gia Long, Nguyễn Bá Tòng, Quốc Học, Ðồng Khánh, v.v... Chỉ Huế là có “Ngày Nhớ Huế” hay “Ngày Hoàng Tộc.”
Hai miền kia không có “Ngày Sài Gòn” hay là “Ngày Nhớ Hà Nội”...
Mà Hà Thanh có được Huế cưng quý như vậy cũng có lý! Trước hết là giọng ca thiên phú, trong trẻo cao vút. Ðây là một trong vài giọng soprano hiếm có của Việt Nam. Hà Thanh hát dễ dàng như hơi thở. Khi lên cao, giọng lồng lộng, thoải mái cho ta cảm tưởng chiếc diều phơi phới trên nền trời xanh ngắt.

Vì sao lại sánh với cánh diều? Chính vì chất giọng trong trẻo nhẹ nhàng làm mình liên tưởng đến trời xanh và nắng ấm.
Vì trình độ thưởng ngoạn, nhiều người cứ khen làn hơi rất mạnh. Không thiếu gì ca sĩ thời nay hay khoe làn hơi “mạnh” vì thấy hát trổ giọng lại càng được vỗ tay và huýt sáo vang lừng! Trong nghệ thuật thì khác, hát nhẹ và êm mà vẫn rõ lời mới là điều khó. Khi hát nhẹ, ca sĩ phải “kìm” làn hơi để phả từ từ, nhẹ nhàng mà vẫn đều đặn. Khó nhất là lúc ngân cho câu nhạc nhỏ dần, đến khi chỉ bằng sợi tơ mong manh mà không đứt, không tắt…
Hà Thanh hát như vậy, từng được các nhạc sĩ sáng tác trân quý và yêu cầu chị hát những tác phẩm tim óc của họ. Nguyễn Văn Ðông để mắt xanh đến Hà Thanh ngay lần đầu được nghe chị từ Huế vào Sài Gòn thăm người em gái, đến phòng thu của hãng đĩa hát thử. Quả là nhạc của ông đã được giọng hát Hà Thanh chắp cánh bay cao. Trịnh Công Sơn khi còn ở Huế đã đưa những ca khúc chưa ráo mực đến nhờ chị hát, và Hà Thanh đưa “Nắng Thủy Tinh”, “Lời Mẹ Ru” hay “Nhìn Những Mùa Thu Ði” vang vọng đất Thần Kinh. Dương Thiệu Tước cũng thích và Hoàng Trọng cũng mến Hà Thanh, Tuấn Khanh thì “mê” giọng hát này nhất.
Nhưng thính giả ở Huế quá ít, phải đợi khi vào Sài Gòn thì Hà Thanh mới có đất dụng võ...

Ngoài cái nết, người viết rất ái mộ giọng của Hà Thanh, nên hơi tiếc là tiếng hát tuyệt vời này bị hãm trong cõi Huế như họa mi ở trong lồng. Ít người biết là khi ở Huế, Hà Thanh hát “Dòng Sông Xanh” còn tuyệt hơn Thái Thanh. Ca khúc được trình bày với “ton” nguyên thủy viết cho giọng soprano là Ré Trưởng. Lên nốt cao nhất là nốt La ngoài dòng kẻ.
Trong nghệ thuật hát nhạc cổ điển, nốt “high C” (nốt Do trên hai dòng kẻ) được coi là cao nhất, khó nhất. Pavarotti có lần than là trong một vở opéra, ông phải hát nốt high C đến năm lần mệt nghỉ. Nốt La chỉ thấp hơn High C hai bậc mà thôi.
Vì thính giả chỉ thích những bài đậm sắc địa phương, tiếng hát Hà Thanh không có cơ hội bay xa hơn, vươn rộng hơn nữa...




nguồn: nguoiviet


14315



ImageHà Thanh

H À .T H A N H
H U Ế. đ ẹ p. v à. t h ơ
____________________________________________________________________________
N h ư H ả o



Chiều mưa biên giới... anh đi về đâu? Chữ “biên” chậm lại, và chữ “giới” được Hà Thanh láy ngọt như mía lùi, thanh thoát trữ tình, hiện cư trú tại miền Đông Hoa Kỳ, tiếp tục nổi tiếng với các băng Nhạc Thiền, Nhạc Phật giáo. Mấy chục năm qua và bây giờ vẫn không thay đổi như tiếng cười dòn của Trần Thị Lục Hà, nơi sân trường Đồng Khánh – Huế năm xưa, đang khởi đầu cho một lần gặp gỡ:

- Nì, lâu quá Hà mới gặp lại Như Hảo.
- Thì sơ sơ năm 1986 trong ngày Đồng Khánh – Quốc Học ở Hoa Thịnh Đốn tui làm MC, o hát “Cô nữ sinh Đồng Khánh” và “Đêm tàn Bến Ngự” nhớ không?
- Ý thời gian qua mau, tụi mình đã hai màu tóc. Nhớ ngày nào Hà vô Sài Gòn thâu thanh cho các đĩa hát Sóng Nhạc của ông Nguyễn Tất Oanh, Việt Nam của chị Sáu Liên, Continental của Nguyễn Văn Đông bọn mình hay gọi là cụ Đông và Tân Thanh của ai quên rồi? À mà dạo đó chỉ có đĩa nhựa microsillon là quí rồi hí !
- Đó là khoảng năm 1963 phải không Hà?
- Ừ đúng rồi. Hà còn nhớ bìa của đĩa hát thường in hình ca sĩ, ở Huế vô, Hà không biết diện chi mà có Như Hảo “làm tốt” dùm, ngó được ghê. Hà nhớ mãi tấm hình bên dàn hoa công chúa, màu tím mơ màng dễ thương ghê hí.
- Nì, khoảng năm 1965 là Hà vô Sài Gòn luôn để bắt đầu ca hát rầm rộ trên đài phát thanh, đài truyền hình và sau đó thì băng nhạc, đúng chưa?
- Đó thời gian tụi mình gặp nhau thường xuyên hí.
- Mình có thắc mắc là lúc đó Hà không hề hát sân khấu hay phòng trà tại răng rứa?
- Thứ nhất Hà ít thuộc lời ca, bài nhạc nào cũng biết, cũng hát được, nhưng thấy khó thuộc quá. Vả lại Như Hảo cũng biết Huế mình lúc nớ còn khó, còn chút thành kiến trong nghề ca hát.
- Ý Hà nói gia đình lúc đó không cho đi hát trước mặt công chúng phải không? Chỉ cho hát trên đài phát thanh, đĩa hát hay băng nhựa mà thôi. Văn kỳ thanh không được kiến kỳ hình: Thiên hạ nghe giọng hát mà không chộ được người hát bằng xương bằng thịt.
- Hoàng Oanh hay Duy Trác lúc đó cũng rứa.
- Mình còn nhớ mời anh Duy Trác hát cho chương trình “Đêm Vô Tuyến” mãi mà không được, vì anh không chịu xuất hiện trên truyền hình.
- Hà nhớ lúc mới có truyền hình băng tần 9, thì Hà cũng được mời hát, thiệt lúc đó thấy dị ghê, mình không biết trang điểm sợ lên hình xấu, lúc hát thì tay không biết để mô nên rất ngại hát truyền hình.
- Nhưng về sau rồi cũng quen, mình thấy Hà hát cho nhiều ban nhạc trên truyền hình đó chớ.
- Ui chao! Ban mô cũng có hát hết, mệt hết sức mà cũng vui ghê!
- Đó là chuyện lúc Hà vô góp mặt với Sài Gòn, nhưng còn lúc trước thì cơn gió nào thổi Hà tới Đài phát thanh Huế để trở thành ca sĩ Hà Thanh?
- À năm Hà học đệ Nhất, Đài phát thanh Huế tổ chức tuyển lựa ca sĩ, Hà phải khai thêm tuổi để đi thi với người lớn. Thi ba lần Hà đều được giải nhất đó.
- Nhưng trước khi dự thi hát, Hà có hát ở mô? Văn nghệ gia đình Phật tử hay ở trường?
- Không, Hà chưa hát ở mô hết!
- Rứa mà dám cả gan khai thêm tuổi đi thi hát với người lớn.
- Lúc nớ Hà thường nghe Chương trình Nhi đồng của Đài phát thanh Pháp Á, có Yến Tuyết hát và Hà hát theo, anh của Hà nghe được, anh nói Hà hát hơn mấy cô bé trong ban nớ đó. Rứa là Hà bắt đầu lên tinh thần, hát suốt ngày, có khi chui đầu vô lu nước thử giọng xem mình ngân dài chừng nào... và echo vang ra làm sao.
- Thấy Hà thích hát như rứa, anh Tịnh là người khuyến khích Hà thi hát phải không?
- Đúng! Không những khuyến khích anh còn nhờ người bạn Trần Đình Thông tập cho Hà hát các bài “Áng mây chiều”, “Đêm tàn Bến Ngự” của Dương Thiệu Tước”, “Dòng Sông Xanh” lời Việt của Phạm Duy, "Nhạc buồn” của Chopin, lời Việt của Anh Ngọc để thi hát.
- Mới tập hát Hà đã lựa những những bài khó như vậy mà đều chiếm giải nhất cũng giỏi chớ hí?
- À mà lúc đó đã hát “Đêm tàn Bến Ngự”, kể tới bây giờ đến trình diễn tại Thung Lũng Hoa Vàng kỳ này; “Đêm tàn Bến Ngự” trong giọng hát của Hà là mấy mươi năm?
- Suýt soát bốn chục năm! Lúc Hà trúng giải Đài phát thanh Huế là thời Giám đốc Tống Tất Cảnh, tiếp theo là thầy Ngô Ganh, giáo sư nhạc của trường Đồng Khánh đó. Thật ra lúc đó Hà chưa hát cho Đài phát thanh Huế mà chỉ hát cho nhi đồng, học sinh trong Ban "Nắng Mới". Có các anh chị như Ứng Sơn, Lê Gia Thẩm, Nguyễn Văn, Anh Hòe và chị Nga của Hà nữa.
- Khi mô mới thực sự hát cho Đài phát thanh Huế?
- Mấy năm sau đó, Hà không còn nhớ rõ nữa. Có lẽ khoảng năm 1957-1958 chi đó... chỉ nhớ có hát với những anh Duy Khánh, Hồng Nhân, Thiện Nhân, chị Thanh Nhạn…Còn Hương Thủy, Hồng Nhạn hát trước Hà. Ban nhạc do anh Văn Giảng phụ trách. Chương trình nhạc thâu live nên có một hôm Hà bị một tai nạn nghề nghiệp. Hà đang hát thấy cái chi đó, tức cười quá, không nhịn được, bèn cười xòa. Không may cậu Cận nghe được chương trình hôm đó! Rứa là bị la một trận tơi bời từ giám đốc đến trưởng ban nhạc, và dĩ nhiên cả thủ phạm này luôn.
- Và thủ phạm sợ quá…chạy vô Sài Gòn trốn luôn phải không?
- Chửa! Năm 1965 Hà mới dọn vô Sài Gòn…và gặp lại Như Hảo trong Ban “Tiếng Hát Hậu Phương” của anh Phạm Mạnh Cương, Đài Tiếng Nói Quân Đội đó... Còn Ban “Tiếng Hát Đôi Mươi” của Nhật Trường, Ban “Dạ Hưong” của Đổ Thiều, Ban “Đàn Dây” của nhạc sĩ Anh Việt, tới Ban “Tiếng Tơ Đồng” của nhạc sĩ Hoàng Trọng, Ban “Tiếng Nhạc Tâm Tình” của ca sĩ Anh Ngọc. Hà với Mai Hương hầu như suốt ngày trên đài phát thanh, đài truyền hình, trung tâm ban nhạc. Quá sức họat động, đầu tắt mặt tối luôn. Hát đến nỗi khi nghe lại, không biết mình hát bài này lúc nào, ở ban nào? Như Hảo biết đó: Các trưởng ban thường đưa bài mới, đọc qua hát ngay, ra về chẳng còn nhớ nữa.
- Rồi Hà hát đầu tắt mặt tối như rứa tới năm 1975.
- Mô có! Tới năm 1970-1971 Hà nghỉ hát để lo cho gia đình và bé Kim Huyền.
- Tức Hà muốn làm mẹ hiền vợ đảm mà thôi hí.
- Bởi rứa Hà không hề nghĩ là trở lại nghiệp cầm ca, vì một thời gian gián đoán khá dài, Hà thấy khó hát lại được như xưa.
- Thời gian gián đoán mà Hà nói là từ năm 1970-1971 đến năm nào?
- Hà qua Mỹ năm 1984, đến Boston do người em bảo lãnh. Phải sau một năm Hà mới thâu cuốn băng đầu tiên Hà hát lại sau 15 năm ngưng hát. Đó là băng “Những khúc tình ca xứ Huế”. Thiệt tình mà nói, Hà tưởng hư hết giọng, nhưng nhờ bạn bè khắp nơi mời hát quá, nên Hà cố gắng dợt giọng lại và lần xuất hiện đầu tiên trên sân khấu hải ngoại là lần hát cho Chương trình Quốc Học – Đồng Khánh tại Nam Cali... chủ đề “Nhớ Huế”...
- Và sau đó, lấy đà Hà hát sân khấu dài dài luôn hí? Nghĩ thật lạ! Những người ngày xưa trốn sân khấu kiểu Hà, qua bên này thì ngư ợc.
- Đúng rứa! Lúc còn xuân xanh…gọi là còn tơ thì không dám lên sân khấu, chừ tơ đã vàng vàng rồi lại xuất hiện sân khấu đều đều... rồi cả video nữa chứ1 Như Hảo thấy ra răng?
- Thiệt tình! Tụi mình bạn với nhau khó nói quá! Há? Nhưng bằng chứng hiển nhiên là trong buổi nhạc thính phòng vừa qua, khán giả vỗ tay quá chừng và yêu cầu Hà hát thêm thì đủ hiểu rồi. Và như rứa thì Hà có dự tính chi trong tương lai về ca hát, chẳng hạn cho thêm băng, CD chi nữa không?
- Hà xin cám ơn lòng yêu mến của khán thính giả, đặc biệt là các vị ở Thung Lũng Hoa Vàng này. Hiện Hà đang sưu tầm để thâu đêm một băng nhạc đạo nữa. Cho đạo cho đời. Vì cuốn băng phát hành năm ngoái có tên “Ngát Hương Đàm” được các đạo hữu và Phật tử đón nhận rất nhiệt tình, nên Hà nghĩ có duyên với đạo ca.
- Vậy là Hà sắp sửa hát thêm một cuốn đạo ca nữa, còn có đời ca không?
- Hà cũng muốn lắm nhưng chỉ thâu lẻ tẻ chung với các ca sĩ khác, như trong băng “Trường Sơn” của Duy Khánh... Còn hát một mình dù sao Hà cũng sẽ thâu một cuốn băng gọi là đời ca để đời cho mấy chục năm ca hát của Hà. À... mà không biết thính giả yêu nhạc có ủng hộ không? Nhỉ?
- Hà cứ cho phát hành là biết liền à. Còn chừ là câu hỏi chót, muốn trả lời hay không tùy ý hí: Về cuộc sống hiện nay của Hà?
- Hì hì... bật mí.
- Đồng ý. Sẽ có ngày bật mí thiệt đó nghe Hà. Cám ơn và chúc Hà trở về Boston bình an. Mong nhiều lần gặp lại để còn được nghe tiếng hát của Huế đẹp và thơ - Hà Thanh.




nguồn: vannghesi


14316



ImageHà Thanh lúc 16 tuổi - (hình từ sư cô Chân Không)






nguồn: hoanglanchi



14371 top -
_______________________________________________
Đời Gió - thơ - Chu Thuỵ Nguyên _______________________________________________

Image

để thấy những chiếc lá úa vàng
chưa bao giờ làm nên nổi mùa thu
mà chỉ có mùa thu
tự tay nó nhuộm cho mình diêm dúa
điệu đàng tùy thích

xem tiếp...

_______________________________________________
Cần Nhau - văn - Đình Nguyên _______________________________________________

Image

Đất khô rang. Đất rất cần mưa. Mưa làm cho những mảnh khô cằn kia liền lạc, liên kết nhau thành một khối lớn. Thành một sức mạnh vững chải mà không bao giờ có thể chia lìa nhau ra được nữa. Những khuôn mặt khô nứt nẻ sẽ thành một. Một khuôn mặt chung đẹp, xấu xí biến mất, bao la và mạnh mẽ vô cùng.

Điều bí ẩn là... mưa cũng cần đất biết bao nhiêu!

xem tiếp...

_______________________________________________
Sao Đêm - nhạc - Phạm Anh Dũng _______________________________________________

Image

Em, ánh sao đẹp xa cuối trời đi về đâu?
Đêm quá sâu hồn ta rã rời trong trời nâu.
Tìm em không gian hồ đổ vỡ, theo tinh cầu bay.
Hằng đêm gối sách mơ trăng sao...

xem tiếp...

_______________________________________________
Autumn Equinox? - ảnh - Võ Trọng Kỳ _______________________________________________

Image


xem tiếp...