THƠ........TRUYỆN / TÙY BÚT......TRANH ẢNH.......NHẠC / GHI ÂM........ĐỘC THOẠI......TUYỂN
E-CAFÉ........HOA THƠM CỎ LẠ.......CHUYỆN PHIẾM.......NỮ CÔNG / GIA CHÁNH.......HỎI / ĐÁP





Image


23080



Image

l ờ i. r u .c ủ a. đ á
________________________________________________________________________

Lời Giới Thiệu của BBT-etetet:
Những truyện ngắn đầu tiên của Lư Ngọc Dung xuất hiện trên tạp chí Văn Học Nghệ Thuật Liên Mạng do Phạm Chi Lan chủ trương, đã được bạn đọc, nhất là những người trẻ trưởng thành ở xứ người, chú ý và yêu thích. Tài năng của cô đang độ chín, người đọc hy vọng cô còn đi xa nữa, nhưng tiếc thay Lư Ngọc Dung lâm nạn và từ giã cõi đời vào ngày 14 tháng 6 năm 1998, tại Albuquerque, New Mexico, giữa độ tuổi 28. Lúc bấy giờ, cô đang học ở Đại Học New Mexico University, năm thứ 3, ngành Chemical Engineering.

Lư Ngọc Dung bắt đầu viết văn từ trong nước, lúc còn ở tuổi học trò. Cô đọc nhiều, và đặc biệt yêu thích Sói Đồng Hoang (Steppenwolf) của Herman Hesse. Cô cũng yêu Albert Camus, Jean Paul Sartre, Franz Kafka... Việc viết văn, đối với Lư Ngọc Dung, là để tìm lại chính mình và đất nước qua ngôn ngữ Việt Nam.

Truyện ngắn đặc sắc nhất của Lư Ngọc Dung - Lời Ru Của Đá – một truyện ngắn mênh mang như thảo nguyên, trong đó có những âm vang cổ xưa, và những dòng sông thao thức chảy. Lời Ru của Đá cũng có thể được coi như một bài điếu văn cho mọi giống dân lạc loài (không chỉ dân tộc da đỏ hay dân tộc Việt Nam), mọi văn hóa lưu vong, và cũng chính cho cá nhân tác giả mà có lẽ Lư Ngọc Dung không ngờ đã tiên báo số mệnh của mình.



Tinh tinh... tinh tinh... Tiếng phong linh thánh thót reo vang theo từng cơn gió thoảng ngoài hiên nhà. Điệu nhạc thật thanh thoát, thuần tuý những âm thanh tự nhiên của loại đá đặc biệt ở vùng Taos, khu định cư dành riêng cho dân da đỏ. Những thanh đá dài buông lủng lẳng thi đua nhau hợp tấu những bản nhạc thiên nhiên vang vọng trong màn đêm tĩnh mịch như mời gọi tâm hồn trở về với núi đồi hoang dã, trở về với thời đại nguyên thủy. Chiếc phong linh này tôi mới mua từ một tay lái buôn tại khu chợ trời nơi người ta thường bày bán các loại nữ trang theo phong cách của thổ dân da đỏ ở miền này. Thực tế y cũng là một người da đỏ chính hiệu thuộc bộ tộc Pueblo. Như đa số những thanh niên da đỏ khác, y để một mái tóc dài đến nửa lưng.

Điều khác biệt là tóc y lại được uốn tỉa thành từng lọn óng ả như mái tóc giả vương giả của vua Louis thứ mười bốn. Trong trang phục sặc sỡ đậm màu sắc thổ dân, y trông giống hệt một gã thầy pháp đang rao bán phép thuật hơn là một kẻ bán buôn để mưu cầu sự sống. Y bày bán các món nữ trang làm bằng đá trên một chiếc bàn nhỏ kê sau chiếc xe van của y. Bên cạnh những đôi bông tai, những chiếc lắc, những chiếc nhẫn được cẩn chạm với các loại đá đa dạng nhiều màu sắc, trên bàn của y còn có các chuông đá nhỏ rất đẹp và… những chiếc phong linh làm bằng đá.

Chính những chiếc phong linh và chuông đá này đã khiến tôi dừng lại rất lâu nơi quày hàng của y. Tay tôi táy máy nghịch ngợm tất cả những thứ này và ngẩn người say mê nghe những âm thanh đa dạng phát ra do sự va chạm của đá. Sau cùng tôi cũng chọn một chiếc phong linh màu hồng ngọc. Y cười nhìn tôi và nói một cách bí hiểm:

- Tôi đã lắng nghe âm điệu của đá hơn hai mươi năm mà âm điệu biến đổi thật đa dạng, nghe hoài không chán đó cô ạ. Điều khó khăn nhất là nghe được âm điệu huyền diệu của đá. Có lẽ cô là người cũng như tôi, có thể nghe được phần nào những chuyện kể của các loại đá.

Tôi mỉm cười cho dù thật sự tôi chẳng hiểu y nói gì.


oOo


Một năm sau, do nhu cầu công tác của tôi trong ngành bảo vệ môi trường, tôi ghi danh học một lớp địa chất học ở Viện đại học kỹ thuật Texas. Tôi gặp lại y ở trong lớp học này. Y nhận ra tôi ngay tức khắc, có lẽ là vì tôi đã từng là khách hàng khá nghịch ngợm của y. Y không còn đi bán chợ trời nữa mà đã trở thành một nhà thiết kế các mẫu nữ trang khá nổi tiếng. Y bảo y học lớp này vì nó cần thiết cho nghề nghiệp khai thác các quặng đá của y sau này. Trong lớp học, y thường trò chuyện huyên thuyên bất tận với tôi về lịch sử các loại đá: hồng ngọc, sapphire, granite… về các lớp hoá thạch, về cấu trúc các loại đá, và cả về lịch sử của các loại đá trong nghệ thuật. Có lẽ những bài giảng của y còn sâu xa và mạch lạc hơn hẳn những bài giảng của các giáo sư. Có lần tôi đùa bảo y là y nên chuyên sâu hơn nữa trong ngành địa chất học để trở thành một giáo sư hơn là đeo đuổi ngành nữ trang vì địa vị giáo sư có lẽ thích hợp với y hơn; y đã nhìn tôi một cách trang nghiêm và trầm giọng bảo:

- Chị đã biết là tôi say mê âm thanh của đá. Nhưng trong thời đại hiện nay, việc làm rất cần thiết cho sự mưu sinh. Ngành nữ trang là ngành cho phép tôi gần gũi đối tượng mà tôi yêu thích cũng như có được một phương kế sinh nhai. Tôi chỉ mong ước có được một số tiền lớn để có thể đi chu du, để có thể trở thành một người leo núi, sống giữa núi rừng và gần gũi và hiểu được những âm thanh bí ẩn của núi đồi, của đá. Trở thành giáo sư là một điều tôi không bao giờ nghĩ đến.

Có lẽ chỉ vì đánh giá rằng tôi có thể am hiểu những âm thanh của đá như chính bản thân y nên y đã tỏ ra đặc biệt thân thiện với tôi. Y kể cho tôi nghe rất nhiều huyền thoại về các bộ tộc da đỏ: Apache, Navaho, Cherokee… cũng như về các cuộc chiến giữa thổ dân da đỏ và người thuộc địa. Y tâm sự với tôi về sự suy hoại của nền văn hóa Anasazi của bộ tộc Pueblo mà y rất tự hào, và thường buồn bã than vãn cùng tôi về sự mất mát của nghệ thuật đồ đá. Y kể cho tôi nghe cả những chuyện buồn bực trong cuộc sống của y với cô bạn gái tóc vàng gốc Ý.

Thấy y có vẻ hoài cổ, tôi mới kể cho y nghe những gì tôi được biết về thời đại đồ đá của Việt Nam. Y lắng nghe một cách thích thú như nuốt từng chữ của bầu kiến thức hạn hẹp của tôi về đề tài này.

Y còn đặc biệt ao ước sắm cho riêng mình một chiếc đàn đá T’rưng nổi tiếng của dân Thượng. Y bảo rằng tôi là người bạn tâm đầu ý hợp nhất của y từ trước đến giờ. Có lẽ chỉ vì tôi đã lắng nghe y một cách thành thật!


oOo


Nghề nghiệp của tôi cứ đưa tôi đi khắp các tiểu bang nước Mỹ nên tôi không tiện giữ liên lạc với y. Tuy vậy, dường như tôi rất có duyên với y. Tôi lại gặp y trong chuyến đi thăm khu Grand Canyon de Shay. Năm năm đã qua và giờ đây y đã đổi nghề. Y đã thành hướng dẫn viên du lịch cho đoàn chúng tôi. Theo y nói, đây là nghề tay trái của y. Ngắm nhìn y, tôi thấy y đã đổi khác rất nhiều. Mái tóc quý tộc ngày nào vẫn bồng bềnh trên đôi vai lực lưỡng. Gương mặt y đỏ sậm màu nắng của vùng sa mạc Arizona, ánh mắt y ngời sáng niềm say mê khi y giới thiệu các di tích và hình tượng còn sót lại trên đá. Lại là những bài nói chuyện về đá, về đời sống của thổ dân da đỏ, về thời kỳ mà sự sống vẫn tràn ngập vùng Grand Canyon!

Người nghe có thể cảm nhận đó là những lời nói xuất phát từ sự hiểu biết sâu đậm về chuyển biến lịch sử và đời sống của thổ dân; những lời nói xuất phát từ một trái tim yêu mến trân trọng những di tích còn sót lại trên đá. Y không còn vẻ xốc nổi xông xáo của thời xưa mà có vẻ chín chắn, chững chạc của một người ở tuổi trung niên.

Cuối chuyến đi, tôi nói với y những nhận xét của mình và bông đùa:

- Có lẽ anh đã thấm ngầm những bài học huyền diệu của đá.

Y mỉm cười thật buồn:

- Phải chăng đó là kết quả của bài học của đá hay bài học của đời sống? Tôi cũng không biết nữa! Có điều, cũng như những thổ dân da đỏ đã để lại di tích ở Grand Canyon de Shay hay Grand Canyon of the Death này, chúng ta cuối cùng cũng như họ thôi. Kate, hãy đến nhà tôi chơi và chúng ta sẽ nói chuyện lâu hơn.

Tôi đến thăm nhà y vào một buổi chiều hè nóng nực ba tháng sau đó. Nhà y nằm sát biên giới của New Mexico và Arizona. Bước vào căn nhà được xây dựng bít bùng theo kiểu của bộ tộc Navaho, tôi có cảm giác như bước vào một phòng trưng bày của viện bảo tàng. Bầu không khí trong nhà dịu mát một cách tự nhiên. Ông bạn của tôi cho biết đó không phải là do hiệu quả của máy điều hoà nhiệt độ mà chính là kết quả của loại vật liệu cách nhiệt đặc biệt của dân da đỏ. Nền văn minh của thế giới bên ngoài hầu như chỉ thể hiện qua chiếc điện thoại trong phòng khách. Không có những bóng đèn điện thắp sáng căn phòng mà chỉ có những ngọn nến nhỏ le lói. Trên ba bức tường của căn phòng khách rộng rãi gắn đầy những mặt nạ, chuông, phong linh và các công cụ bằng đá của thổ dân da đỏ.

Trong một góc của phòng khách là chiếc đàn đá T’rưng; y khoe là y tậu được trong một chuyến đi Việt Nam hai năm về trước.
Chúng tôi ngồi trò chuyện trên những chiếc gối cũng được may theo kiểu dân da đỏ. Y kể cho tôi nghe những thăng trầm trong cuộc sống và những dự tính cho tương lai. Y có vẻ tươi hơn lần gặp mặt trước đó chút ít. Y khoe với tôi rằng y vừa thực hiện xong một bộ nữ trang đám cưới bằng kim cương cho vị hôn thê của một nhà tỉ phú ở Phoenix. Y bảo:

-Kate có nhớ là có lần tôi bảo với chị là tôi thích trở thành một nhà leo núi hay không? Rock climbing, oh, I love it. Giờ đây, tôi có thể thực hiện được giấc mơ đó.

Vợ y, cô bạn gái gốc Ý ngày nào, nhìn tôi và tỏ ý nhờ tôi can ngăn y thực hiện giấc mơ điên rồ đó. Y đã cắt ngang trước khi tôi kịp mở lời:

- Kate, xin chị đừng ngăn cản tôi một cách vô ích. Không có gì hạnh phúc hơn là được làm những gì con tim mình đam mê. Được mạo hiểm giữa thiên nhiên, được sống giữa núi rừng, được đặt chân tới những đỉnh cao mà rất ít người biết đến, đó đã là một hạnh phúc. Một hạnh phúc vi tế khác khó nhận thấy đó là được nằm trong vòng tay ân sủng của Mẹ Đá, được nghe những lời ru huyền diệu của Mẹ.

Cả tôi và vợ y đều nín lặng trước lời tự bạch đầy tính cách huyền bí của y. Con người trước mắt tôi là con người đã có những suy nghĩ dằn vặt về cái chết và sự sống, về triết lý sống trên cuộc đời. Với y, tiền bạc, danh vọng và cả hạnh phúc gia đình đều không sánh được với những âm điệu của thiên nhiên man dã. Và quả thật là thế. Để tiễn chân tôi, y đã biểu diễn cho tôi nghe bài Nhạc Rừng học được từ người đã nhượng lại chiếc T’rưng cho y. Những ngón tay sử dụng thanh gõ một cách điêu luyện như một biểu hiện cho niềm say mê nồng cháy của y.


o O o


Bẵng đi một thời gian tôi chỉ nhận được postcards của y gởi từ vùng Andes Nam Mỹ. Theo những gì y viết, cuộc sống phiêu lưu mạo hiểm của y thật thú vị và không có gì nguy hiểm.

Cho đến hôm qua hơn một năm rưỡi sau kể từ ngày tôi ghé thăm nhà y, tôi nhận được cú phone vợ y gọi đến báo cho tôi biết là y đã mất vì vỡ sọ sau khi té từ một đỉnh của ngọn Sorata của dãy Andes. Vợ y nói trong nức nở một cách chua chát:

- Giờ đây anh ấy đã toại nguyện. Anh ấy đã nằm trong vòng tay của Bà Ta.

Đêm đến, tôi không tài nào ngủ được. Tiếng phong linh cứ đều đều thanh thoát. Lời nguyền rủa của vợ y cứ văng vẳng bên tai tôi xen lẫn với tiếng nhạc đá. Tôi nghe thấy chính mình cũng nguyền rủa Mẹ Thiên Nhiên đã cướp mất đi một người bạn thân của tôi. Và rồi tiếng phong linh như át hẳn, như tiếng thác đổ, tiếng mưa rơi, tiếng rì rào của sóng biển. Tiếng phong linh không phải bên ngoài mà tự trong lòng tôi, kể cho tôi nghe không phải chuyện của y, người bạn vừa quá cố, mà là chuyện của chính tôi. Tôi thấy tôi trong những cuộc họp, trong những lần thăng chức, trong những ngày còn đi học đại học. Tôi thấy chính tôi trong những trò chơi thời thơ ấu, được thua thành bại đủ trò. Và tôi thấy chính tôi trong nôi cầm chiếc lúc lắc xanh đỏ trắng say mê lắng nghe theo âm điệu thanh thoát nhặt khoan như chính tiếng phong linh đang reo ngoài hiên nhà. Một so sánh mà có thể các nhà làm âm nhạc đều chế giễu! Phải, âm điệu của đá là âm điệu của thuở ban sơ khi con người vẫn thường tin tưởng vào một đấng bề trên quyền năng bảo bọc và che chở.

Cho đến lúc này tôi mới chợt hiểu tại sao y lại luôn luôn lắng nghe âm điệu của đá. Tôi mới nhận ra rằng bên trong cái vỏ quí tộc lực lưỡng gan dạ của y là một đứa trẻ luôn tìm về nguồn sữa Mẹ. Và chính tôi, cũng như y, tôi luôn luôn khát khao được đắm mình trong lời ru huyền ảo của đá. Tôi hiểu rằng y đã trở về lòng đất mẹ, đã thực sự nằm trong vòng tay ân sủng mà y thường ao ước. Nhắm mắt, tôi lắng tai nghe. Tiếng phong linh đều đặn như tiếng nước nhỏ từng giọt qua kẽ đá, đúng hơn là giống như tiếng mõ cầu kinh. Trong tĩnh mịch chỉ còn âm hưởng bình an của từng thanh đá.


Jan 5, 1995



L ư N g ọ c D u n g


Image


23087


Image

m ư a. h ạ ..
________________________________________________________________________



Michael đưa tay bật máy cassette để ở đầu giường, đoạn anh vòng ra phòng ăn lấy chai Whisky và một ly rượu. Anh chậm rãi trở lại phòng của mình, đứng bên cửa sổ với ly rượu trên tay và trầm ngâm nhìn ra khung cảnh bên ngoài.

Trời đang mưa. Những giọt mưa chiều cuối hè thật nhẹ nhàng êm ả như đang vỗ về những cây xương rồng và hoa cỏ dại khô khan vì nắng hạ. Thỉnh thoảng, những tấm rèm nước trong vắt khẻ lay động vì những cơn gió nhẹ thoảng qua đập vào cửa kính, vội vã để lại những dòng lệ dài trên nền kính bóng loáng. Tiếng nước nhỏ tí tách tí tách đều đều như điệu ru ngọt ngào của mẹ, như những bản tình ca buồn muôn thuở.

Michael cứ đứng như vậy rất lâu. Dường như anh đang đắm mình hẳn vào điệu nhạc huyền ảo của cơn mưa và không còn biết đến những gì xảy ra xung quanh anh. Những tiếng hát diệu êm của các ca sĩ Việt Nam trong băng nhạc với các bản nhạc trữ tình Tiếng Mưa Ðêm, Mưa Trên Biển Vắng, Hạ Trắng hầu như không thể đánh thức anh ra khỏi trạng thái trầm tư. Ðiệu nhạc trong băng bỗng trở nên thánh thót như tiếng mưa rơi. All alone since you just left me... Bài hát Cơn Mưa Hạ quen thuộc!!! Michael chợt như bừng tỉnh và cảm thấy đau nhói tận tâm can...

Vào một buổi tối thứ Bảy cách đây bốn năm trước, Michael và các anh bạn người Việt cùng làm ăn trong một dịch vụ máy vi tính rủ nhau đến quán karaoke L'Amour nằm ở góc đường Fairview và Westminster của thành phố Santa Ana, trung tâm của người Việt tị nạn. Là một người Mỹ hiếm hoi trong quán karaoke lại hát được nhạc Việt, mỗi lần Michael hát xong là anh được sự tán thưởng nồng nhiệt của tất cả những người có mặt, đặc biệt là nhóm sáu thanh niên nam nữ ngồi chuyện trò trong góc quán. Trong quán không có những thiếu nữ nào khác ngoài nhóm các cô gái đó ra và họ xem chừng chỉ đến đây để nói chuyện và nghe nhạc mà thôi. Dường như chỉ có các nam ca sĩ nghiệp dư biểu diễn. Vì vậy khi một giọng hát nữ ngọt ngào điêu luyện bất chợt cất lên với âm điệu tiếng Anh rất chuẩn: All alone since you just left me... mọi người đều quay lại phía các cô gái. Người hát là một thiếu nữ có mái tóc dài buông xỏa. Cô ta không đẹp lắm, song có một vẻ mặt đặc biệt mà có thể nói đã gặp rồi không ai có thể quên được. Ðó là vẻ mặt buồn xa xăm vời vợi. Dưới ánh đèn vàng mờ ảo, cô gái dường như đặt hết tâm sự vào bài hát như thể bài hát đó là về chính cuộc đời của cô. Bài hát và cô như chỉ là một. Ánh mắt cô thật lạc lõng, trống vắng mênh mang như thể cô đang nhìn vào khoảng hư vô xa thẳm. Suối tóc dài suông mượt của cô càng làm tăng thêm nét buồn diễm ảo; cô ở đó mà dường như không hiện hữu. Mọi người đều trầm lặng lắng nghe cô hát và người ta chỉ có thể cảm nhận một nổi đau xót xa qua giọng hát của cô mà thôi. Cơn Mưa Hạ là bài hát duy nhất mà Ðỗ Quyên, cô gái có nét buồn man mác, đã hát trong buổi tối hôm đó và sự xuất thần của cô qua bài hát đã khiến Michael làm quen với cô.

Michael vẫn còn nhớ anh đã đến bên bàn các cô gái giữa một tràng pháo tay vang dội ngay sau khi Ðỗ Quyên vừa chấm dứt bài hát. Anh đã cất lời khen một cách tự nhiên:
- Cô hát hay quâ
Cô gái ngước lên nhìn anh bằng một cái nhìn u uẩn như thể đánh thức trong anh nổi cô đơn lạnh giá của kiếp sống con người và đáp lễ bằng giọng nói thật thanh tao từ mịt mù xa thẳm của không gian:
- Xin cảm ơn ông. Chính ông hát tiếng nước tôi rất hay.

Michael đã rung động. Anh cảm thấy dường như Ðông Phương với những trường ca Ramayana và Mahabharata trước những uy lực của nền văn hóa vật chất và khoa học chỉ còn phản phất nét huyền bí qua ánh mắt u hoài đô Và một Việt Nam tươi đẹp với những bi kịch hùng tráng mà anh chỉ biết được qua những năm học hỏi tìm tòi, qua những câu chuyện thú vị theo lời kể của cha anh, một bác sĩ quân y đã từng ở Việt Nam, dường như chỉ còn biểu hiện qua giọng nói xa vời hoài nhớ của một người vong quốc. Một niềm hoài cảm đã xâm chiếm trọn hồn anh và tồn tại trong anh cho đến mãi về sau...

Những mùa hạ qua đi. Như một nhà khảo cổ muốn đi tìm lại những nét đẹp lãng quên của lịch sử, gót chân Michael đã theo Ðỗ Quyên và nhóm bạn của cô lặng lội đến Grand Canyon, Bryce Canyon, Yellow Stone, Yosemite, Rocky Mountain... trong những kỳ nghỉ du lịch của cô sinh viên ngành hóa trường đại học Wyoming, với niềm mong mỏi sẽ phá tan được màn sương mù u ám bao quanh cuộc đời cô. Michael luôn luôn thu xếp để được gần cô, để được là một người bạn của cô, để được hiểu cô vì đối với anh cô chính là hiện thân của một châu Á với huyền thoại xa xăm mà anh luôn khát khao tìm kiếm.

Một buổi sáng sớm cắm trại tại Yellow Stone National Park, Michael vừa thức dậy ra khỏi lều đã thấy Ðỗ Quyên đang bách bộ một mình giữa rừng thông. Những giọt mưa hè lạnh giá của đêm hôm trước vẫn còn đọng lại trên cành lâ Sương mờ ngập phủ. Những ngọn thông chìm lẩn trong mànsương dày đặc. Ðỗ Quyên xoả tóc trong chiếc áo choàng đen với vòng khăn hờ hửng quấn quanh cổ. Cô đang đăm đăm nhìn về một hướng, một cái nhìn huyễn ảo. Michael có cảm tưởng như khi mặt trời hé rộ, cô cũng sẽ tan biến đi cùng với làn sương mờ lung linh của rừng núi. Anh đến gần cô và hỏi nhẹ:
- Quyên, em đang nghĩ gì mà mơ màng thế?
Cô gái đáp lời anh như trong một giấc mơ diệu vợi đầy đau xót:
- Anh không thể hiểu được. Sương mù ở đây giống sương mù Ðà Lạt ngày nào. Mẹ em thường thức dậy mỗi buổi sáng vào giờ nàỵ. Còn anh ấy sau mỗi mùa thi thường hẹn với em giờ này ra ngắm bình minh. Anh ấy và mẹ đã tan lẫn vào màn sương này. Em muốn gặp họ.
Michael sửng sờ. Anh đã nghe bạn bè của Quyên kể lại những bất hạnh của gia đình Quyên nhưng anh chưa bao giờ hỏi và cũng không bao giờ nghe Quyên đề cập đến trong vòng hai năm kể từ ngày anh quen với Quyên. Mẹ Quyên đã bị chôn vùi dưới sóng biển trong một chuyến vượt biên, và ba Quyên khi cùng cô vượt biên và sang định cư ở Mỹ đã lấy vợ khác. Người yêu của cô, một sinh viên của trường đại học Tổng Hợp Ðà Lạt đã chết thảm thương trong một tai nạn xe cộ chỉ một tháng trước ngày cưới của hai ngườị Michael chợt nhận ra rằng đối với các phụ nữ Á châu, họ ít khi bộc lộ niềm đau đớn nội tâm ra ngoài bằng lời nói . Thực tế, Quyên chưa bao giờ quên được người yêu của mình và chưa bao giờ quên được cái chết của mẹ mình. Có lẻ vì vậy mà Quyên luôn có vẻ buồn sâu thẳm. Phải chăng những mất mát đã gậm nhấm cô gái Việt Nam này cũng như chiến tranh đã tàn phá mảnh đất Việt Nam tươi đẹp? Anh nói một cách thông cảm:
- Quyên, những sự việc xảy ra không ai có thể ngờ trước được, chỉ là thái độ của chúng ta chấp nhận chúng như thế nào mà thôị.. Quyên có thể quên đi những đau buồn được không?
Cô gái đã im lặng và anh phải lắc đầu thở dài. Thật là đau xót biết bao khi anh cảm thấy mình bất lực không thể làm dịu vơi nổi khổ đau của người khác, nhất là một người bạn thân của mình...

Trời vẫn cứ mưa. Michael nhấp một nhấp rượu vàlại nhìn ra cửa sổ. Anh cảm thấy buồn vô tận. Sáng nay anh vừa đi đám tang Quyên; Quyên mất vì bị bướu não ác tính. Anh chỉ kịp bay từ Phoenix qua Laramie thăm Quyên trong những giờ phút cuối. Trong nổi đau đớn của những giây phút đón chờ thần chết, Quyên đã nói với anh bằng giọng nói thật thân mật, gần gũi :
- Mike, Quyên rất cảm ơn những gì anh đã làm. Anh là một người bạn tuyệt vời. Anh có biết không, thật không có gì khích lệ cho bằng được một người hiểu mình tường tận, biết rõ những lỗi lẫm lẫn những điểm tốt mà vẫn làm còn là bạn tốt của mình...
Michael bỗng luyến tiếc. Anh chợt nhớ đến một buổi trưa anh cùng Quyên đến ăn ở quán Việt Nam duy nhất tại Fort Collins, Colorado, cách Laramie một giờ lái xe. Họ có một cuộc tranh luận nhỏ; có lẻ đó là cuộc tranh luận mà Quyên tỏ ra sống động nhất. Anh đã bình luận về nét buồn trầm mặc của Quyên:
- Em đang ở đây, nhưng tâm trí em hình như đang ở đâu đâu. Phải chăng em đang ở Ðà lạt?
Quyên đáp từ tốn:
- Có lẻ vậỵ Quyên luôn luôn cảm thấy mình là một người lạ trên mảnh đất này. Những khác biệt về phong tục, tập quán và ngôn ngữ quá lớn. Quyên sống ở đây như một tên bù nhìn, một con rối; Quyên không thể và không bao giờ hiểu được những người ở đây. Vả lại, trong tâm trí Quyên, Ðà lạt vẫn luôn luôn có anh ấy và mẹ. Có lẻ Quyên sẽ trở về đó sau khi học xong Ph. D. Cuộc sống ở đây quá vội
vàng, chóng vánh, rốt cuộc có lẻ Quyên chỉ mong mỏi tìm một niềm bình an nơi quê hương của mình.
- Xin lỗi Quyên, nhưng họ đã chết rồi. Dù cho nơi đó có là quê hương của Quyên, nhưng khi Quyên về, với những thay đổi nơi Quyên và nơi vùng đất ấy, liệu Quyên có thể có được niềm bình an Quyên tìm kiếm hay không?
Michael nhìn Quyên rồi chậm rãi nói tiếp
- Anh nghĩ là Quyên luôn là một kẻ tha hương cho dù ở bất cứ nơi nào trên quả đất này vì rằng Quyên không bao giờ bằng lòng với những gì trong hiện tại, vì rằng Quyên luôn mong mỏi một cái gì tuyệt đối không thể tìm được trên cõi đời này. Ngay cả như nếu anh ấy sống lại, Quyên cũng sẽ luôn luôn mơ màng về một tình thương bao la hơn, một cõi sống cao thượng hơn... Quyên sẽ luôn như một người dân vong quốc với nổi Buồn Nhớ Cố Ðô và cố đô đó chỉ tồn tại trong tâm tưởng của mình Quyên mà thôi.
Quyên nhìn anh đầy bất ngờ rồi nói một cách trầm tĩnh:
- Có lẻ anh nói đúng. Nhưng Mike, chính anh cũng là một kẻ tha hương ngay trên quê hương của anh. Anh học hỏi về Việt Nam, về châu Á với tất cả niềm khát khao được trở về với những huyền thoại của vùng đất da vàng. Nhưng thực tế những gì anh học hỏi chỉ là những khoảnh khắc được ghi lại mà thôi. Anh sẽ không bao giờ thấu triệt được những huyền bí vì chúng giống như những bí ẩn của cuộc đời, phải sống cho hết cuộc đời mình mới biết được ý nghĩa và sự bình an tuyệt đốị Phải, chỉ khi nào anh bước vào màn đen giữa cái chết và sự sống anh mới sẽ hiểu được những kỳ diệu. Cho dù anh là một thương gia thành công, một kỹ sư tên tuổi, anh vẫn luôn muốn trốn chạy cuộc sống kỹ nghệ hoá năng động ở xứ sở này bằng âm nhạc, bằng hội họa, bằng văn chương, bằng thể thao , vân vân. Anh cũng như Quyên mà thôi, tiềm thức của anh cũng luôn tìm kiếm điều tuyệt đốị
Michael đã cười giả lả:
- Isn't it right that we all have the birth trauma as Richard Churn once said?

Phải, the birth trauma. Giờ đây, có lẻ Quyên đã đi về quê hương của cô, nơi có người yêu cô và mẹ cô đang chờ, đã đến một nơi bình yên mà cô ấy hằng mong ước. Cô đến nơi cô đã ra đi. Còn anh, ngày mai anh sẽ còn nhiều vấn đề phải giải quyết trong công ty, trong dịch vụ với khách hàng, sẽ trở lại với cuộc sống bận rộn hàng ngày vắng bóng người bạn có những hoài mong bí ẩn như chính anh.
Even now, you 've gone away
In my heart, love always stay
Day by day, I 'm here waiting
And you know yoúre always on my mind...

Ca sĩ trong băng đã kết thúc bài Cơn Mưa Hạ. Một dòng nước mắt chảy dài trên gò má Michael hồi nào anh không hay. Ðoạn kết của bài hát đúng như nổi tâm sự của cô bạn Việt Nam của anh. Ðỗ Quyên không bao giờ quên được tình yêu mà mẹ cô và người yêu cô dành cho cô. Và anh, có lẻ anh sẽ không bao giờ rủ bỏ được nổi hoài nhớ về cô. Michael nâng ly rượu lên và nói một mình:
- Quyên, chúng ta đều la những kẻ xa lạ trên mảnh đất này như L'estranger của Albert Camus. Vĩnh biệt em. Cầu chúc cho em bình an trên đường về quê hương.
Anh nốc cạn ly rượu và nhìn những hạt mưa rơi xuống một nhánh lá xương rồng. Hạt trước vỡ tan để hạt sau nối tiếp liên tục. Những hạt mưa vỡ lại biến thành những chuổi hạt nhỏ li ti len qua kẽ lá rớt xuống thấm vào lòng đất. Có lẻ một ngày nào đó chúng lại bốc hơi trở thành mây rồi sẽ thành mưa tưới mát đất đai.
Anh thở dài vì biết rằng có lẻ sẽ không bao giờ anh còn có thể bắt gặp một nét buồn diễm ảo của Ðông Phương huyền bí lần thứ hai. Trong lòng anh chỉ còn lại là một nổi trống vắng. Phải chăng đó là tình yêu?

Bên ngoài, trời vẫn mưa nặng hạt.


Jul 20, 1995



L ư N g ọ c D u n g


23123



Image

b à i. h ọ c .đ ầ u. t i ê n
________________________________________________________________________


- Thảo, vô đây tao biểu.
Một giọng nói gắt gỏng từ phía sau nhà vọng ra. Tiếng của má ghẻ tôi. Tôi vội bỏ đám bạn đang cùng chơi nhảy dây trước sân chạy vô nhà, song không quên ngoáy đầu lại bảo chúng bạn:
- Tí nữa Thảo ra sẽ chơi tiếp nha.
Ðằng nhà sau, má ghẻ của tôi đang ngồi soạn những món đồ bà vừa mua ở chợ về. Xung quanh bà là một đống rổ rá bày la liệt những rau muống, bí đao, thịt ba rọi, hành tây, vân vân. Thấy tôi vào, bà ngẩng đầu lên bảo :
- Tao bỏ quên túi bột ngọt ở chỗ dì Út Mót rồi. Mày chạy ra ngoài chợ lấy cho má đi. Mày thì suốt ngày cứ lo chơi không hà !
Tôi nói nhanh một cách chua chát:
- Dạ, để con đi liền.
Cái tiếng tao mày bao giờ cũng nghe thật xót xa đối với tôi. Mỗi khi má tôi nói chuyện với hai đứa em nhỏ, tôi chưa bao giờ nghe bà dùng tiếng mày để gọi chúng cả. Cái từ con ngọt xớt hình như má tôi chỉ để dành cho mấy đứa em tôi mà thôi: con Hương và thằng Hùng. Tôi luôn ganh tị với chúng nó vì chúng luôn có một người mẹ ngọt ngào để trò chuyện còn tôi thì không. Tôi giống như một kẻ để bà sai vặt, để trút mọi cơn hờn dỗi, để làm một tấm bia đỡ đạn thế cho ba tôi mà thôi. Tôi bước những bước nặng nề ra chợ. Bà Út Mót bán tạp khô thấy tôi lầm lũi bước đến thì đã sửa soạn một túi bột ngọt để sẵn. Nhìn khuôn mặt giống bánh bao chiều của tôi, bà liền nói:
- Bị má con la nữa hả? Thôi kệ đi con. Con phải biết: Mấy đời bánh đúc có xương, mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng.
Cũng là câu nói đó. Từ khi ba tôi lập gia đình đến giờ đã sáu năm và tôi luôn nghe những người xung quanh xì xầm với tôi về hai câu ca dao xưa cũ này. Và có lẻ cũng chỉ vì hai câu ca dao này mà má ghẻ tôi luôn coi tôi như một kẻ thù địch trong nhà. Tôi nguyền rủa thầm những người đã đặt ra hai câu ca dao này bởi vì nó quá đúng, quá thật.


Thầy giáo chủ nhiệm lớp tôi đạo mạo bước vào lớp với cái cặp da to lớn căng đầy sách vở. Như thường lệ, thầy nhẹ nhàng đặt cái cặp lên bàn và nhanh nhẩu lấy ra quyển sách Giảng Văn lớp năm. Giờ đầu tiên hôm nay là giờ Giảng Văn. Thầy cầm lấy một viên phấn và đứng lên bục nắn nót viết ngày tháng và đề tựa. Dưới hàng chữ Giảng Văn trắng toát là dòng chữ in đỏ tía ngay ngắn chỉnh tề: TÌNH CẢM GIA ÐÌNH. Thầy quay lại và bảo với chúng tôi:
- Các em mở sách ra đọc theo thầy.
Năm mươi bốn cái miệng nhỏ của chúng tôi đồng loạt lập lại những câu ca dao về tình cảm gia đình mà thầy đọc mớm trước.
Công cha như núi Thái Sơn
Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra
Một lòng thờ mẹ kính cha
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con

Anh em như thể tay chân
Anh em hòa thuận hai thân vui vầy


Tôi bỗng cảm thấy bực mình với tất cả những câu ca dao này bởi vì đối với tôi nó không thực một chút xíu nào cả. Ðó là những câu ca dao về một gia đình hạnh phúc còn gia đình tôi thì không. Tôi lơ đểnh nhìn ra ngoài trời. Bầu trời trong xanh với những làn mây trắng xám chầm chậm bay tạo nên những hình thù kỳ quái. Tôi tự hỏi tại sao người ta không chịu in hai câu ca dao: Mấy đời bánh đúc có xương, mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng vào trong bài học Tình Cảm Gia Ðình này !


Ba tôi mất vì bệnh tiểu đường khi tôi đang học lớp bảy. Ðêm hôm đám tang ba tôi, các anh chị hàng xóm đến ca hát và kể chuyện suốt đêm để canh giữ quan tài. Mắt tôi thì ráo hoảnh vì đã khóc đến khô cạn nước mắt. Có lẻ tôi đã khóc theo bản năng của một người mất cha, khóc chỉ để khóc mà thôi. Má ghẻ của tôi quá mệt mỏi vì phải chăm sóc ba tôi trong những giờ phút lâm chung nên đã đi ngủ tự bao giờ. Một anh trong đám bỗng vơ lấy cây đàn guitar và hát bài Tình Cha. Tôi lặng nghe và tự dưng những dòng nước mắt tưởng đâu đã khô cạn lại lặng lẻ trôi dài trên gò má tôi theo tiếng nhạc buồn bã:
Người là vầng Thái Dương không như mẹ trăng rằm diệu êm...
Mặt người dường như giá băng, dấu trong tâm hồn chan chứa yêu thương
Cha muốn cho con nên người nên thường lạnh lùng nghiêm khắc
Cha giữ cho con cuộc đời dừng lại những bước chân trong màn đêm
Người vui lúc con thơ ngoan hiền
Người thương thấy con chăm học hành
Tình cha mấy ai nào biết đâu...


Ba tôi khi còn sống rất ít nói. Người thường im lặng mỗi khi mẹ ghẻ của tôi la mắng tôi; cùng lắm người chỉ nói:
- Thôi đủ rồi bà.
Người thường mua sách cho cả ba anh em chúng tôi. Tôi đã từng nghiến ngấu cùng hai đứa em đọc những truyện tranh Tề Thiên Ðại Thánh, Mẫn Tử Khiêm, truyện về các Tổng Thống Hoa Kỳ, các nhà bác học trên thế giới như Louis Pasteur, Sophia Kovalevskaia, Marie Curie, vân vân. Mỗi buổi tối, Người hay lạnh lùng nghiêm khắc kiểm tra tập vở của cả ba chúng tôi và thưởng cho đứa nào lười biếng những đòn bánh tét nhân mây thấm thía. Tất cả những điều giản dị đó giờ đây đã theo Người đi xuống suối vàng.

Tôi chợt hiểu tôi khóc vì vĩnh viễn tôi mất đi một tình thương yêu duy nhất mà đến bây giờ tôi mới được biết trên cõi đời. Tôi khóc vì biết rằng từ nay sẽ không còn ai ngăn chận những trận chửi rủa mà má ghẻ tôi trút xuống đầu tôi. Tôi khóc vì tôi sẽ không còn ai để khoe những con 10 đỏ tươi của môn Toán, những điểm 8, 9 rạng rỡ của môn Văn cũng như không còn cơ hội để đạt được những điểm số khích lệ như vậy nữa. Và tôi khóc vì biết rằng tương lai của tôi cũng sẽ mịt mù vì không còn ai ngăn cản những bước chân lạc lõng của một cô bé mười ba tuổi. Tôi đã khóc cho chính tôi và cho cả gia đình tôi.


Tôi từ giã học đường đi bán bánh mì được bốn năm kể từ ngày ba tôi mất. Mỗi sáng, tôi sắp hàng tại lò bánh để lấy một cần xé bánh mì đầy ắp và rong ruổi khắp những hang cùng ngõ hẻm để rao bán bánh mì. Ðến xế chiều thì tôi mang tiền đến trả cho chủ lò bánh mì và gom góp số lời ít ỏi về cho má ghẻ của tôi. Có lẻ vì tôi chỉ ở nhà vào buổi tối và lại kiếm được đồng ra đồng vào nên má tôi không rầy la tôi như trước kia. Bà cũng đã thôi việc làm trong công ty may mặt Cao Thắng mà trở về bán sữa đậu nành ở chợ. Hàng ngày tôi thường giúp má tôi ngâm đậu, xay đậu và nấu sữa. Cuộc sống sẽ cứ bình lặng đều đều trôi qua như vậy nếu như không có một ngày...

Tôi đang chuẩn bị giỏ cần xé thì bỗng bụng tôi quặn thắt. Một cơn đau kinh hồn khiến tôi nôn mửa tất cả mớ khoai luộc mà sáng nay má tôi đã chia phần cho mỗi đứa chúng tôi. Tôi nôn thốc nôn tháo tất cả những gì có trong ruột. Má tôi nhìn tôi và trong ánh mắt bà thoáng một tia nghi ngờ. Tôi vốn rất khỏe mạnh mà! Bà quay sang bảo với nhóc Hùng bấy giờ đã được chín tuổi:
- Chạy sang gọi bác sĩ Thuần ở đầu ngõ cho má đi con.
Mười phút sau, ông Thuần đã có mặt. Ông nhìn lướt qua khuôn mặt xanh xao của tôi rồi đưa tay bắt mạch. Ông nghe mạch rất lâu, đoạn ông xoay sang má tôi và bảo:
- Thưa bà, cháu nhà bà có mang đã được hai tháng rồi. Bà nên cho cháu làm những việc nhẹ hơn để dưỡng thai. Má tôi định đưa tiền thì ông đã lắc đầu ra về. Ðợi ông đi khỏi , bà xoay qua tôi với cái nhìn lạnh tanh nghiêm khắc và hỏi cụt lũn:
- Thằng nào?
Tôi lắp bắp đáp như một người mất hồn:
- Anh Phong.
Cho đến giờ phút này, tôi cũng không nhận ra hậu quả của những việc mình đã làm. Tôi nghe má tôi hỏi bên tai:
- Tại sao lại là nó, con??? Cái thằng Bắc kỳ với cái miệng dẻo như kẹo kéo đó hả con? Có phải là nó đã dùng lời ngon tiếng ngọt để mê hoặc con không?
Tôi gật đầu như một cái máy và dường như tôi không quan tâm lắm đến nội dung của câu chuyện. Tôi chỉ sững sờ trước từ Con ngọt ngào mà má tôi vừa thốt ra. Ôi cái tiếng con ngọt ngào từ một người mẹ mà lần đầu tiên trong đời tôi được nghe thấy. Má ruột của tôi chưa bao giờ có cơ hội để gọi tôi bằng con vì bà đã mất vì một cơn đau tim ngay khi tôi mới chào đời. Tôi mở to mắt nhìn má ghẻ của tôi và hỏi như người bị mộng du:
- Má, má gọi con bằng con hả?
Bà nhìn tôi và bỗng giơ hay tai kéo tôi vào lòng vuốt ve:
- Thì má gọi con bằng con nè. Con ơi, sao con dại như vậy hả con? Bây giờ nó đã quất ngựa truy phong rồi con không thấy sao. Thôi rán khỏe lên đi con để còn đi bán bánh mì hôm nay. Tối về má con mình nói chuyện sau nha.
Tôi vui vẻ gật đầu.
Chiều hôm đó, tuy mệt nhọc song tôi vẫn rảo bước đều dưới trời mưa và cao giọng rao:
- Bánh mì nóng giòn mới ra lò đây, bánh mì nóng giòn đây.
Một bà lão đứng trong một ngôi nhà có giàn bông giấy trắng vẩy tay gọi tôi. Bà đưa cho tôi tờ giấy một ngàn đồng để lấy hai ổ bánh mì lớn. Khi tôi cẩn thận tủ mấy tấm nylon lên cái cần xé của mình, tôi nghe văng vẳng vài câu hát cải lương vọng từ trong nhà bà ra: Ðã mang kiếp sống ở đời, mấy ai không phải khổ đau, ai ai cũng vướng vòng trầm luân...

Hương vị tình yêu chỉ còn lại một giọt máu trong bụng tôi. Những lời hứa hẹn đường mật của Phong đã tan theo mây khói. Anh đã trở ra Bắc bằng cách đi chui xe lửa như lúc anh đến Saigon từ Hà Nội. Nói cho cùng, anh quất ngựa truy phong một cách bất ngờ. Thật là khổ đau và chua chát. Song tình yêu của người mẹ ghẻ ẩn dấu suốt mười mấy năm trời đối với một đứa con mười bảy tuổi hư hỏng như tôi dường như tiếp sức cho tôi để đối phó với những thử thách của cuộc sống. Tôi bước đi giữa cơn mưa rào tầm tả. Trong lòng tôi hạnh phúc và khổ đau lẩn lộn. Phải, đã mang kiếp sống con người, ai ai cũng vướng vòng trầm luân.

viết cho con, PLAV
August 18, 1995



L ư N g ọ c D u n g


23213


Image

b ứ c. c h â n .d u n g .
________________________________________________________________________



thương về Hoa Hồng Trong Lồng Kính



Anh pha thêm một tí màu đen vào trong ô màu xanh dương nguyên thủy đã có sẵn và đưa cọ phết những nét mạnh dạn lên khung vải. Một mái tóc suông dài được hình thành làm nổi bật những nét phác họa của một gương mặt xinh đẹp. Anh pha một tí màu trắng vào phần màu xanh chưa bị màu đen nhiểm bẩn và dùng những đường cọ uyển chuyển cuối cùng để sơn phết phần nền của bức tranh. Lần này anh tuyệt đối cẩn thận vì không muốn làm hỏng độ sáng cần thiết cho tác phẩm của anh. Anh vẽ mà dường như nín thở vì anh biết rằng chỉ cần sai lệch một chút thì cả công trình của anh trong suốt một tuần sẽ tiêu tan. Anh tỉ mỉ chọn từng cây cọ và từng nét cọ trong suốt hai gi Thỉnh thoảng anh lùi lại vài bước, nghiêng đầu sang trái hay sang phải một chút, ánh mắt dán chặt trên nền vải; anh lại tiến lên sửa lại sống mũi một tí hay độ sáng của gò má một tí. Cuối cùng anh buông cọ thở phào. Anh cúi xuống lượm chiếc khăn lông loang lổ đầy màu sắc ngay dưới chân trên sàn nhà và thong thả lau đi những vệt sơn dính đầy trên tay.

Trên khung vải là một bức chân dung bán thân nhìn nghiêng của một cô gái Việt Nam trong một không gian xanh ngát bàng bạc. Cô đang cúi đầu nhìn xuống về một hướng. Mái tóc dài của cô xỏa tung như một dòng suối. Cánh mũi thanh tú. Khuôn mặt thon nhỏ nhìn nghiêng trông thật diệu hiền giống như Quán Thế Âm Bồ Tát. Rèm mi của cô không che khuất được cái nhìn thánh thiện có vẻ buồn man mác, một cái nhìn có thể làm tan chảy mọi trái tim băng giâ Những gam màu trắng xanh xung quanh mái tóc óng ả tạo cho người xem có cảm giác như đó chính là những tia hào quang ngời tỏa từ khuông mặt thanh nhã của cô gái trong tranh. Những gam màu rất hài hòa đó làm nổi bật sự thuần nhất của bức tranh. Không một nét cọ nào thừa thải. Ðộ sáng và độ tối của mỗi một mảng hình đều rất hoàn chỉnh. Bứ c tranh với tông chính là màu xanh hy vọng tạo cho người ta một cảm giác thật bình an, dễ chịu. Sau khi mải mê ngắm họa phẩm của chính mình rất lâu, anh mỉm cười.

oOo

-Thảo Nguyên, bông hồng này dành cho em.
Anh trịnh trọng đưa cho cô gái cành hồng vàng vừa cắt ra từ chậu hồng trước cửa nhà anh. Ðóa hoa vương giả vẫn còn e ấp những giọt sương long lanh buổi sáng.
Cô gái khẻ lay động đôi vai, vén làn tóc mây rất đẹp qua vành tai, rồi đưa tay đón nhận cành hồng. Cô đưa cành hoa lên mũi và hít một hơi dài:
- Ồ, hoa thơm quá! Cảm ơn anh Kha.
Ðoạn cô ngập ngừng:
- Nhưng hoa chỉ đẹp khi còn trên cành mà thôi. Hoa là kết tụ những tinh chất của cây. Nếu chúng ta cứ cắt những bông hoa của các loài cây như thế chẳng khác nào chúng ta hủy hoại sự sống của những bông hoa này.
Anh bật cười:
- Thảo Nguyên nói đúng đô Nhưng này, Nguyên thật là buồn cười. Chúng ta trồng hoa là vì những bông hoa xinh đẹp đó làm tươi mát cuộc sống khô khan của mỗi chúng ta mà.
Thảo Nguyên chỉ chớp mắt nhìn anh và lặng thinh. Một lát sau cô mới mở lời:
- Chúng ta trồng hoa còn vì trong tiềm thức, chúng ta muốn trở về với thiên nhiên, trở về với những điều giản dị của cuộc sống mà thôi.

oOo

Em chỉ độ bốn tuổi. Em ngồi bất động trên chiếc bàn nhỏ ở góc phòng. Chung quanh em đầy dẫy những bong bóng, đồ chơi và các hộp bánh ngọt mà các anh chị viếng thăm trại mồ côi mang đến. Tóc em cắt ngắn theo kiểu bum bê. Ðôi mắt em nhắm nghiền. Khuôn mặt xanh xao của em trông rất sang sủa, thông minh. Hai cánh tay em buông thõng ra phía trước. Ðôi chân của em teo nhỏ trông rất thừa thải; chúng đã không thể cử động từ thuở em mới chào đời. Mỗi bàn tay của em chỉ có một ngón cái nguyên vẹn. Các khớp xương của các ngón tay còn lại dường như không thể tách rời nhau ngay từ thuở sơ sinh; hai ngón tay tổng hợp trông giống như hai chiếc đuôi cá. Em im lặng nhưng tâm trí em dường như không bỏ sót những động tịnh của các bạn bè đang tham gia một cách hào hứng vào trò chơi sôi nổi trong căn phòng.
Ở giữa phòng, các bạn bè của em đang xếp thành hai hang trước bốn chiếc ghế nhỏ để chơi "nhảy ngựa"... Thảo Nguyên, Kha và hai người bạn phụ trách đứng ở hai hàng ghế thay phiên nhau nhấc bổng các em lên. Những em bé nào đã nhảy qua được một hàng ghế liền chạy vòng xếp hàng trước hàng ghế kia để tiếp tục "nhảy ngựa"... Trò chơi tuy đơn giản mà rất hào hứng đối với các em vì trong môi trường sống eo hẹp dành cho các trẻ em mồ côi và tàn tật như thế này, các em ít có dịp để biết đến những trò chơi bình thường. Vì vậy, các em la hét cười đùa liên hồi một cách vô cùng thích thú.
Sau một lúc lắng nghe những tiếng cười đùa inh ỏi của bạn bè, em bé ngồi trên chiếc bàn chợt oà khóc nức nở. Những giọt nước mắt tức tửi tuôn chảy xối xả từ đôi mắt tật nguyền không bao giờ được đón nhận ánh sáng mặt trời. Những tiếng nấc rất to của em vẫn như lọt thỏm giữa tiếng cười nắc nẻ của các bạn bế Em cứ khóc.
- Này con, thôi nín đi đừng khóc nữa. Ðể cô chơi với con nha.
Thảo Nguyên ra hiệu cho Kha bao thầu luôn vị trí của cô để không làm cản trở cuộc chơi của các em. Cô tự động đến bên em bé đang khóc và mở rộng vòng tay ôm chầm lấy em. Em bé đón nhận vòng tay tình thương không chút do d ự . Hai cánh tay tật nguyền của em ôm chặt lấy cô. Em nói nghẹn ngào qua tiếng nấc:
- Con không muốn bị tật nguyền như vầy... hic... Con muốn được chơi... hic... như các bạn cơ...hic…
Thảo Nguyên vuốt tóc em và nói thật dịu dàng:
- Không phải chỉ mình con bị tật đâu mà các bạn cũng bị tật, chỉ là con không thấy được đó thôi. Tuy con không nhìn thấy, không tham gia được, nhưng con vẫn có thể cảm nhận được tất cả những gì xảy ra. Trí tưởng tượng của con sẽ rất phong phú. Vả lại, các cô chú ở đây đều rất thương con mà.
Em bé nói lại cho chắc chắn:
- Thật há cô!
Ðoạn em nép mình vào lòng Thảo Nguyên, trên môi nở một nụ cười mãn nguyện. Em không thể biết được trên khuôn mặt khả ái của cô gái vỗ về em, những dòng nước mắt đang lặng lẽ trôi dài. Trong tất cả những người có mặt, chỉ có Kha là nhận thấy. Anh phác họa nhanh hình ảnh xúc động đó vào tâm khảm mình.

oOo

Họ ngồi ăn tại quán cơm quen thuộc đầu cổng trường đại học. Người con trai trông có vẻ mệt mỏi trong khi cô gái lại rất trầm tĩnh, cương nghị.
Chàng trai buông đũa nhìn cô gái:
- Thảo Nguyên, em quyết định vào ở hẳn trong tu viện hay sao?
Thảo Nguyên đáp một cách dứt khoát:
- Phải, anh Kha cũng biết là Nguyên muốn cống hiến đời mình cho những trẻ em tàn tật hay mồ côi bất hạnh. Ðúng không?
Kha nói dường như muốn phủ nhận những điều anh đã biết chắc chắn:
- Nguyên không biết là Nguyên chiếm một địa vị rất quan trọng trong lòng anh sao? Nguyên không nhất thiết phải trở thành sơ mà! Thảo Nguyên vẫn có thể sống ở ngoài đời và tham gia những công tác thiện nguyện. Nhiều khi, sống ở ngoài đời Nguyên lại giúp ích cho xã hội nhiều hơn.
Thảo Nguyên đưa cho anh một chiếc hộp hình chữ nhật bọc trong giấy đỏ và đáp:
- Kha, anh đã biết là ước mơ rốt ráo của Nguyên là được sống trong tu viện. Con người sinh ra phải chịu nhiều đau khổ. Nếu có thể cống hiến cuộc đời mình để phụng sự Chúa, để làm giảm bớt sự đau khổ của những con người bất hạnh hơn mình thì đó cũng là điều nên làm. Vả lại, có nhiều điều tinh tế mà Nguyên không tiện nói với anh, song Nguyên biết rõ anh nghĩ gì. Chính vì vậy mà Nguyên đã bỏ công để tìm cho anh Kha món quà này làm kỷ niệm.
Anh đưa tay đón nhận gói quà và nói một cách buồn bã:
- Như vậy có nghĩa là đây là bữa ăn chung cuối cùng của chúng ta, phải không?
Thảo Nguyên lắc đằu:
- Có lẻ sau này chúng ta vẫn có thể gặp nhau mà.
Anh cắt lời:
- Nhưng lúc đó mọi việc đều đã khác hẳn!!!

oOo

Anh ngồi giữa một thung lũng hoa cỏ rực rỡ. Những bông hoa uất kim hương màu đỏ cam kiêu hãnh khoe sắc bên cạnh những bông tử đinh hương màu tím nhạt bình dị với những cành lá mỏng manh rung động theo những làn gió nhễ Ở góc độ anh ngồi, những bụi cây và hoa cỏ tạo nên một bức tranh tuyệt mỹ rất chuẩn. Không cầm lòng trước vẻ đẹp thanh nhã của thiên nhiên, anh soạn cọ mực và bắt đầu vẽ.
Chỉ sau nửa giờ, anh đưa những nét cọ cuối cùng mạnh dạn tô những mảng màu vàng sáng tươi lên khung gỗ để hoàn thành bức tranh vẽ các loại hoa: tử đinh hương, mimosa, uất kim hương và hướng dương. Những gam màu vàng nhạt, màu tím hồng, màu đỏ sẫm tương phản nhau xen lẫn với màu xanh bạc của lá cây và đồng cỏ dường như làm phông nổi cho màu vàng rực rỡ của những bông hoa hướng dương anh vừa tái tạo trong tranh. Vẻ hoang dã của rừng núi với mùi lá cây mộc mạc, những bản nhạc hoà tấu đơn sơ của côn trùng, những nét đẹp giản dị của các loại hoa đồng cỏ nội, và cả ánh nắng ấm áp của buổi sáng mùa hè tất cả, tất cả... hầu như gói gọn trong bức tranh rất bình thường của anh.
Anh ngắm nhìn bức tranh và hít một hơi thật sâu như để thưởng thức trọn vẹn bầu không khí trong lành của rừng núi. Ðoạn anh thu xếp cọ mực ra về. Nhìn những mảng màu nước rất nhẹ nhàng bình dị, anh nghĩ đến những bông hoa hướng dương vàng chói của Vincent Van Gogh và những bông hoa khổng lồ tỉ mỉ của George O Keefe. Những bông hoa đó vô cùng đắc giá, còn những bông hoa của anh chỉ đổi bằng mấy gam màu nước rẻ tiền mà thôi. Tuy vậy, đối với anh, bức tranh của anh thật là vô giá vì đó là bức tranh đầu tiên anh vẽ sau sáu tháng trường mất ăn mất ngủ và sống đau khổ dật dờ như một bóng ma vì xa cách cô bạn Thảo Nguyên. Anh lẩm nhẩm tên của bức tranh:
- Thảo Nguyên, Thảo Nguyên...

oOo

Họ im lặng bước những bước chậm rải bên nhau trên con đường lát sỏi của tu viện. Những hàng dương liễu rũ bóng bên vệ đường như những tấm rèm ngọc thạch đong đưa theo những cơn gió thoảng nhễ Tiếng gió vi vu trong buổi chiều tà nghe như những bản nhạc hòa tấu êm diệu. Từng giọt nắng chiều hanh vàng vương vãi trên lá cây ngọn cỏ nhẹ nhàng trải dài những bóng dáng kiêu sa của những hàng cây và các tòa nhà của tu viện trên khu sân cỏ xanh mát. Một khung cảnh thật thơ mộng.
Chàng trai mở lời một cách rất nhẹ nhàng:
- Một năm rồi! Phải mất chừng ấy thời gian Thảo Nguyên mới chịu gặp anh. Tại sao vậy?
Cô gái trả lời một cách trầm tĩnh:
- Thực tế thì mỗi lần anh Kha tới xin phép gặp Thảo Nguyên, Mẹ Bề Trên đều cho phép Nguyên được gặp anh Kha vì Mẹ biết anh Kha là người bạn đặc biệt của Nguyên; nhưng Nguyên đều từ chối. Lý do là Nguyên thấy sẽ đem lại đau khổ thêm cho chính anh và cho cả bản thân của Nguyên.
Kha dừng bước nhìn thẳng vào Thảo Nguyên:
- Như vậy Nguyên có thật trung thực đối vớ chính mình hay không khi quyết định trở thành sơ?
Thảo Nguyên đáp không ngần ngại:
- Có đó. Anh có biết tên thánh của Thảo Nguyên là gì không?
Anh quay mặt nhìn Thảo Nguyên với cái nhìn tò mò hơi châm biếm và hỏi:
- Tên là gì vậy Nguyên?
Cô gái đáp nhẹ:
- Jessica.
Cô nói thêm dường như sợ anh không hiểu:
- Nó có nghĩa là "the love to God."
Kinh Kha mỉm cười lắc đầu:
- Anh chịu thua Thảo Nguyên đô Tất cả mọi thứ đối với em đều phải có ý nghĩa cầ Bởi vậy anh cũng đã cất công lắm mới có thể được tận tay tặng em món quà này sau khi đã hiểu rõ ý nghĩa của quà tặng chia tay của em hồi năm ngoái.
Nói đoạn, Kinh Kha đưa cho Thảo Nguyên bức tranh mà anh xách theo tự nãy giờ. Bức tranh bằng màu nước có ký tên anh và đề ngày tháng trên góc phải. Ðó chính là bức tranh đầu tiên anh vẻ sau khi Thảo Nguyên từ bỏ cuộc sống tục lụy để vào dòng tu. Thảo Nguyên đưa hai tay cầm lấy bức tranh. Chăm chú ngắm nhìn thung lũng hoa đồng cỏ nội trên tranh một lúc, cô bỗng nở một nụ cười rạng rỡ:
- Ồ, anh đúng là tri kỷ của Nguyên đô Tranh đẹp quá. Ðáng lẻ theo luật, Nguyên không được phép giữ thứ gì, nhưng Nguyên sẽ xin phép Mẹ cho Nguyên được giữ bức tranh này. Nếu không được, Nguyên sẽ gởi trả lại cho anh.
Thoáng chốc họ đã đi đến ngã ba đường. Thảo Nguyên đưa tay chỉ hướng và nói:
- Chúng ta nói chuyện đã nhiều rồi; cũng đã đến giờ cầu kinh của Nguyên. Nguyên sẽ theo con đường bên trái đi vào khu tịnh tu. Còn anh có thể trở lại khu để xe bằng con đường bên phải. Mỗi người chỉ có thể đi một con đường mà thôi.
Cô thở dài nói tiếp:
- Rất tiếc là bạn bè chúng ta cho dù thân thiện đến đâu không ai có thể thay người khác đi con đường của họ được.
Ðoạn Thảo Nguyên nhìn anh và nói một cách vui vẻ:
- Song Nguyên thật rất vui khi thấy anh không buồn rầunhư dạo năm ngoái.
Kinh Kha cũng bật cười:
- Một năm rồi không lẻ anh không học được bài học của Thảo Nguyên hay sao? Thảo Nguyên vẫn luôn là tri kỷ của anh mà.
Trước khi chia tay, Thảo Nguyên hỏi:
-Anh có dự tính gì cho tương lai không?
Kinh Kha nheo mắt cười hóm hỉnh:
- Có lẻ rồi anh cũng như Thảo Nguyên mà thôi.
Họ cùng cười vui về Tiếng cười trong trẻo của họ vang vọng trong gió như những tiết tấu reo vui đa dạng của bầu không gian tịch mịch.

oOo

Anh mở mắt và đưa tay làm vài động tác xả thiền. Anh đã tĩnh toạ độ một gi Bây giờ đã là mười một giờ khuya Trong căn phòng bịt bùng của anh chỉ có một đốm sáng xanh lung linh huyền ảo nơi bàn giấy ở cuối phòng. Ðốm sáng xanh có hình dạng của đức Phật Thích Ca đang ngồi kiết già. Thực tế đốm sáng xuất phát từ một pho tượng Phật rất nhỏ chỉ bằng một nắm tay có màu xanh trong veo. Màu xanh ngọc thạch trong veo đó của pho tượng làm cho người ta có thể lầm tưởng rằng pho tượng làm bằng cẩm thạch thật, song thực tế pho tượng được làm bằng một loại plastic đặc biệt. Loại vật liệu này hấp thụ năng lượng ánh sáng và hoàn trả năng lượng hấp thu ở tần số có thể thấy được; vì vậy trong màn đen pho tượng sáng lấp lánh một cách tự nhiên. Pho tượng nhỏ đó chính là món quà chia tay đầy ý nghĩa mà Thảo Nguyên đã tặng cho anh. Cô rất hiểu là anh trung thành với tôn giáo của gia đình! Bài học sâu sắc mà Thảo Nguyên dành cho anh có thể tóm tắt trong vài câu thơ giản dị:
Phật ở Linh Sơn đừng cầu xa
Linh Sơn ngay ở tự lòng ta
Ai ai cũng có Linh Sơn cả

Nhìn vầng sáng xanh, anh chợt nhớ đến buổi nói chuyện với vị cao tăng ở chùa sáng nay. Vị cao tăng đã bật cười khi nghe anh kể rằng anh đã đến với Phật pháp là vì bị đánh thức bởi cách sống giản dị chan hòa tình thương và trí tuệ của cô bạn tri kỷ ngoan đạo Thảo Nguyên mà thôi. Ông đã quy y cho anh và đặt cho anh pháp danh là Nguyên Am. Ông đã vui vẻ đáp lại ước nguyện xuất gia của anh bằng một giọng nói thật giản dị, từ tốn và rõ ràng:
- Người xuất gia trong nhà Phật không phải chỉ cạo đầu mặc áo. Hình thức chỉ là cái phụ mà chủ yếu phải là tâm mình cho vững. Xuất gia có nghĩa là bước chân theo một con đường cao rộng, lấy vũ trụ làm nhà, sống một cuộc đời vô kỷ vô nhân, sống không cầu kỳ câu nệ và phải hoà hợp với các Phật tử, sống đơn giản như những hoa đồng cỏ nội, như gió giữa hư không. Nơi nào có nhu cầu chánh pháp thì mình phải đến cho dù đó có là địa ngục đi nữa. Mà nè, ông bạn là họa sĩ đang lên thì không những hay chấp chặt vào màu sắc và đường nét mà còn vào danh lợi nữa đô Muốn xuất gia, ông phải bỏ không những là danh sắc, mà còn cả cái ngã mạn cống cao nơi bản thân mình nữa.
Phải, anh vẫn còn nhiều thứ phải gột rửa trước khi có thể trở thành Nguyên Am thật sự. Anh vẫn còn là Kinh Kha của đường nét, hình dáng và màu sắc. Anh đã chiến thắng được những sầu muộn của chính mình. Song để có thể sống được như Thảo Nguyên, như vị cao tăng nọ, sống theo đức Phật, anh sẽ phải luôn luôn học hỏi, luôn luôn tỉnh giác, luôn luôn là như một kẻ mang gươm ra trận để đề phòng những vấp ngã của chính mình. Một điều anh chắc chắn là cọ bút của anh bây giờ sẽ chỉ cố gắng để vẽ lại những hình ảnh của con người đẹp nhất là Ðức Phật mà thôi.


Sep 13, 1995



L ư N g ọ c D u n g


Image


23321



Image

b ă n g. t â m ..
________________________________________________________________________


Trời xanh trong vắt; không một làn mây gợn. Tuyết trắng tràn ngập mọi nơi trên mặt đất như một tương phản đồng điệu. Tuyết phủ khắp các lối đi, cành cây, ngọn cỏ. Tuyết trang điểm cho những mộ bia của khu nghĩa địa buồn tẻ với những vành khăn trắng xóa lạnh lẽo.

Vượt qua những hàng bia mộ lạnh lùng, tôi mới đến được nơi an nghỉ của Em. Em đã ngủ một giấc ngủ an lành ở nơi đây giữa hai cây thông ngày ngày vẫn cùng gió hát ru Em giấc ngủ ngàn năm. Tấm chăn tuyết dày Em đắp hờ hững. Em đã khép mắt lạnh lùng với thời gian, mặc nhiên trong bầu không gian cô quạnh.

Tôi lặng lẽ lấy tay gỡ những mảnh băng dính đầy trên bia mộ. Từng mảnh băng đông cứng buốt giá như khứa từng khứa vào bàn tay trần trụi của tôi. Cái lạnh giá của bề ngoài không sao so sánh được với nổi niềm lạnh lẽo của lòng người. Em đã đến với tôi thật thánh thiện và hồn nhiên, và khi Em ra đi, Em đã để lại cho tôi một nỗi lạnh lùng cô đơn giá buốt.

Tôi đặt trước bia mộ một bông hồng trắng, loài hoa Em vẫn thích. Những cánh hoa trắng muốt nổi bật giữa nền đá hoa cương đen bóng của tấm bia. Màu trắng trinh nguyên của hoa, của tuyết trắng như chính tình yêu thánh thiện của trái tim Em. Băng Tâm, tên Em đó. Trước mắt tôi, Em hiển hiện như một nàng tiên trong chiếc áo dài trắng nõn nà với một cành hồng trắng cài trên mái tóc và chiếc nón bài thơ che mái tóc óng ả hững hờ buông dài trên đôi vai gầy. Nhưng không, đó chỉ là ảo giác. Em đã ra đi lâu rồi, từ lâu lắm rồi. Trong cõi đời này sẽ không bao giờ tôi có thể bắt gặp lại một Băng Tâm lần thứ hai, sẽ không bao giờ tôi có thể cảm nhận một tình yêu thánh thiện trong sạch như tình yêu Em đã dành cho tôi, và sẽ không bao giờ tôi có thể dành cho ai những gì tôi dành cho Em.

Mỗi con người có một số phận. Ðịnh mệnh đã mang Em đi về cõi hư vô quá sớm. Em đã từ giã những ganh đua bon chen của cuộc sống mà tan biến vào trong cõi vô
cùng. Hay chính Em đã hoá thân thành băng tuyết???

Em đã đến và đã đến như áng mây, như cánh chim bay qua bầu trời... Tạm biệt Em, Băng Tâm, trái tim băng giá của mùa đông. Sẽ có một ngày nào đó trong một kiếp người nào đó, có lẻ tôi sẽ gặp lại Em, để nói với Em những gì tôi chưa thể nói và để cảm tạ Em về những điều quí giá Em đã cho tôi.

Những cơn gió lạnh rung nhẹ những cánh hồng. Phải chăng chính hương hồn Em gật đầu bảo rằng điều đó chắc chắn sẽ xảy ra.



L ư N g ọ c D u n g


Image


23478


Image

n ư ớ c. m ắ t ..
________________________________________________________________________



đã lâu rồi không một lần ta khóc
lệ không rơi dù muôn nổi u hoài
nước mắt khô dành riêng để cho aỉ
cho cuộc sống với muôn điều phiền toáỉ??

xin cho ta một lần rơi nước mắt
để biết yêu những đau khổ gian nan
để hoà đồng với khắp cả thế gian
và để sống với nổi buồn thiên cổ

ồ, lạ quá, dù xót xa đau khổ
nước mắt khô, chẳng một giọt lệ sầu
ta muốn khóc, song tiếng lòng câm nín
khóc được sao, một tảng đá vô hồn?


Oct 20, 1995



L ư N g ọ c D u n g


23660



Image

l á. b à i .t r ù n g.
________________________________________________________________________


Nhà ông Mười đóng chặt cửa. Bên trong, trên bàn thờ, hương đèn nghi ngút. Ông Mười đang nhắm nghiền mắt đứng trước bàn thờ khấn vái với năm đồng tiền cổ thời Phục Hy trong tay. Sau lưng ông là một người đàn ông cao lớn cũng đang nghiêm chỉnh im lặng chấp tay trước ngực. Sau một hồi lâu khấn vái, ông Mười mới gieo quẻ. Nhìn chỉnh hợp các đồng sấp ngửa, ông quay lại nói với khách:
- Chú Phượng ạ, chuyến này chú đi không lọt đâu. Ðừng cố gắng vô ích rồi phải mang thân tù tội đớ chú. Quẻ này là quẻ hung.
Ông vừa nói vừa giở sách ra đọc cho khách nghe về lời bàn của quẻ.Người đàn ông tên Phượng trầm ngâm một lúc rồi hỏi:
- Có cách nào khắc chế được những điềm hung hay không?
Ông Mười lắc đầu chặc lưỡi:
- Tôi nghĩ là không có đâu. Chú đừng đi. Không nên.
Hai người nói chuyện một lúc lâu rồi chủ khách cũng phải chia tay. Ông Phượng ra đi và từ đó về sau không bao giờ xuất hiện ở nhà ông Mười. Có người nói y đã chết trong chuyến vượt biên sau đó, có kẻ lại bảo rằng y đã sang đến Mỹ. Ông Mười cũng không quan tâm lắm.

oOo

Ông Mười là một con người cô độc. Ông vốn thích nghiên cứu về những gì huyền bí như thiền, tử vi, xem chỉ tay, tướng số, xem quẻ và bói bài. Mỗi buổi chiều ông thường tụng kinh cầu an. Tiếng kinh mõ của ông rổn rảng trong khu xóm lao động nghèo như tô điểm cho vẻ náo nhiệt sẵn có một ít hương vị của nền văn hoá Ðông Phương.

Ông không phải là một tay thầy bói quẻ có tiếng song thỉnh thoảng ở nhà ông lại xuất hiện những khuôn mặt lạ. Họ là những người muốn đi vượt biên hay có những dự tính làm ăn buôn bán, hoặc giả họ là những người có những vấn đề trục trặc trong đời sống gia đình. Họ đến với mục đích là tìm một sự cố vấn tâm linh để có thể cảm thấy thoải mái hơn khi thực hiện những dự định của mình. Có những người đã một thời là bạn của ông, chỉ mượn cớ xem bói để đến thăm người bạn cố tri.

Với tất cả mọi người ông đều hậu đãi trà nước mà không lấy một xu một cắc. Thú vui của ông là ở chỗ đó. Ông thích tìm câu trả lời cho những vấn đề khúc mắc của đời sống bằng những chỉnh hợp của các đồng tiền với những lời bàn ghi sẵn. Ông thích cắt nghĩa về những chờ đón của tương lai qua những con bồi, đầm, già; qua những chùm sao chiếu trong lá số tử vi; hay qua những thay đổi của từng đường chỉ tay. Và ông thích thực hiện phương châm xa xưa của ông bà:
Lời nói không mất tiền mua
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau


Thật vậy. Ông thường dùng những lời nói vuốt ve tự ái của người khác để khiến cho khách nguôi ngoai những nổi lo toan hoặc cảm thấy tin tưởng vào sự linh nghiệm của từng loại quẻ. Chẳng hạn đối với những cô cháu gái đến hỏi về tình duyên, ông thường khen bản tính của các cô gái, và đưa ra một vài lời bàn luận sơ sài về những chàng trai, những chú bồi hoặc già đứng kề lá bài bổn mạng. Những lời bàn luận của ông đúng sai thật sự không ai biết rõ. Có điều là có những người khách của ông ra đi không trở lại như chú Phượng đã nói trên, cũng có lắm kẻ mang quà bánh lại tạ ơn.

oOo

Ông Mười ngã bệnh. Tuổi của ông cũng đã ngoại ngũ tuần, thân thể lại suy nhược vì không vận động nhiều nên chả trách ông không ngã bệnh. Ngày thường, ngoài những lúc đọc sách giải khuây, ông đem bài ra chơi solitaire hoặc bói bài cho chính mình để xem khi nào thì nhận được tin tức của người chị ở Pháp. Bệnh được hai tuần thì ông bắt đầu nghi ngờ về sức khỏe của mình. Ông đem bài ra bói. Hai lần lá bài bổn mạng của ông đều là ách bích. Ông thở dài thầm bảo: "Ý trời."

Một tuần sau, ông mất. Hàng xóm làm đám táng cho ông một cách sơ sài. Có đông mặt khách của ông đưa tiễn ông đến nơi an nghĩ cuối cùng. Họ kháo nhau về lá bài cuối cùng của ông. Lá bài định mệnh.



L ư N g ọ c D u n g


23849



Image

c h ủ. k h á c h ..
________________________________________________________________________


Tôi đang lang thang giữa những đường phố tấp nập của khu trường đại học. Những con đường đông đúc người và hàng quán. Những quán sách, những nhà hàng fast food, những quán kem và các quán cà phê nhỏ nhắn xinh xắn với vẻ náo nhiệt trông thật giống những vòng vàng nữ trang tô điểm cho thành phố yên tĩnh mang đậm sắc thái của dân da đỏ ở vùng này. Những người vô gia cư đứng rải rác đây đó bên lề đường rao mời những đặc san đường phố. Số tiền tùy hỉ của khách bộ hành có lẻ không đủ cho họ một bữa ăn đàng hoàng ở những nhà hàng loại trung.
- Chào anh. Mời anh đọc một số báo đi.

Ông lão da đen đứng trước quán Mc. Donald tươi cười nhìn tôi. Tôi khá quen mặt ông. Ngày nào tôi cũng thấy ông đứng đây đón chào mọi người vồn vã. Tôi cầm lấy tờ báo và móc túi đưa cho ông $.50 tiền lẻ. Ông cười thật hiền:
- Cám ơn. Cám ơn.

Ai bảo là những kẻ "ăn ngủ đầu đường xó chợ" dữ tợn? Cũng có người này người kia mà thôi! Lắm lúc ông lão gợi cho tôi nhớ đến sự tương phản của những hàng người ăn xin ngồi dọc các nấc thang của núi Bà Ðen, Châu Thới trong mùa hành hương, những cảnh chen chúc đánh lộn vì vài đồng tiền bố thí của những thành viên cái bang trước các cổng chùa Xá Lợi, Vĩnh Nghiêm trong các ngày lễ lớn... Ai khiến họ ra nông nổi ?

Tôi rẻ ngang con đường Harvard. Ở đây có các quán sách nhỏ bán đủ các loại sách xưạ Nắng ấm. Gió mát. Những cành cây gầy guộc của mùa đông đã trĩu nặng đầy hoa. Một ông cụ với râu tóc trắng tinh đứng trước quán Bođhi vái chào tôi theo kiểu cách của người Ấn Ðộ. Ông trông có vẻ là người Trung Hoa thì đúng hơn. Ông thấp giọng bảo tôi:
- Xin thí chủ hãy ghé vào quán ăn của chúng tôi. Quán chúng tôi có lệ là vào ngày Phật đản sẽ đãi cơm trưa người khách bộ hành đầu tiên ngang qua đây.

Tôi bật cười và bảo thầm: "Free food, why not?" Theo ông cụ tôi bước vào quán. Quán ăn thật nhỏ với khoảng độ chục bàn. Những nồi đồ bóng loáng của lunch buffet đặt ngay cửa ra vào. Mùi thơm thoang thoảng của những món đồ chay tinh khiết thật hấp dẫn. Không có những bức tranh trang trí xa xỉ. Tất cả chỉ là cành lá của cây bồ đề mà thôi.

Ông cụ ngồi tiếp chuyện với tôi. Ông bảo:
- Quán lấy tên là Boddhi là vì tôi vốn gốc đạo Phật. Ngày xưa, đức Phật thành đạo dưới gốc cây Bồ Ðề, nên đối với dân Ấn, cây Bồ Ðề là một loại cây thiêng. Hơn nữa, hình ảnh cây Bồ Ðề cũng gợi nhớ đến lời dạy của lục tổ Huệ Năng của Trung Hoa:
Bồ đề bổn vô thọ
Minh cảnh diệc chi đài
Bổn lai vô nhất vật
Hà xứ nhá trần ai


Càng nói chuyện với ông, tôi càng ngạc nhiên. Ông giống như một Krishnamurti đang bàn luận những vấn đề về cuộc sống và tôn giáo. Ánh mắt sâu thẳm mang vẻ xa xăm bình an của ông như lục tìm trong tôi những khúc mắc, tháo bỏ những trói buộc của muôn đời.
-Xem ra cậu suy tư hơi nhiều.

Ông bình phẩm và lắc đầu. Tôi thừa nhận:
- Làm thế nào để không suy tư?
- Cái gì khiến cậu suy tư? Có câu rằng vô minh thật tánh tức Phật tánh. Cứ mê ở đâu, thì ngộ ở đô Tất cả những gìvề cuộc sống bình thường làm cho cậu phải suy tư đều là phiền não. Nếu cậu cứ hướng nội, hồi quang phản chiếu thì phiền não sẽ thành bồ đề.
- Thế nào là hướng nội?

Ông im lặng. Một lát, ông lấy một củ hành đặt trước mặt tôi và bảo:
- Lột đi.

Tôi nhún vai làm theo. Tôi lột bỏ từng lớp, từng lớp vỏ. Cuối cùng, lõi tận cùng phía trong cũng biến mất. Ông cụ lúc đó mới nhướn mắt nhìn tôi. Lại là im lặng...

Những phút im lặng trôi qua. Tôi nhìn ông, ông nhìn tôị Chúng tôi dường như hai địch thủ đang đọ mắt và chuẩn bị xăng tay áo đánh lộn một mất một còn. Ðoạn, ông phá ra cười nắc nẻ . Ông cười như chưa bao giờ được cười. Ông cười đến chảy nước mắt. Rồi ông mới bảo:
- Trong mỗi người đều tồn tại một viên kim cương, bảo châu. Nếu bỏ công đi tìm thì sẽ tìm thấy. Ðã đến giờ cậu đi rồi. Nên nhớ, trong cậu và trong tất cả mọi người đều ẩn dấu những điều huyền diệu, đẹp đẽ nhất. Không phải ở ngoàị Chỉ vì vô minh che lấp mà con người không thấy nó mà thôi.

Tôi lẩm nhẩm "Không phải ở ngoài. Không phải ở ngoài". Thật là kỳ lạ! Những câu nói của ông khó hiểu như chính ông vậy. Ông ở trước mắt tôi mà như không hiện hữu. Ông trông có vẻ xa lạ mà lại thân thiện với tôi như đã quen biết tự bao giờ. Thoáng trông ánh mắt nghi ngờ của tôi, ông cười bí hiểm:
- Ta với cậu không hai không khác.

Nụ cười bí ẩn đó đeo đuổi tôi đến tận bên ngoài. Nắng dường như rực rỡ hơn. Hoa như biết nói, cây như biết cườị Sức sống của mùa xuân như tràn khắp mọi nơi, trong từng con người, từng đồ vật. Tôi quay lại ngắm nhìn căn quán nhỏ. Nó trông thật bình dị, yên tĩnh, chìm hẳn trong cảnh ồn ào náo nhiệt của các hàng quán bên cạnh. Boddhi. Ðó là danh từ thiêng liêng; thiêng liêng mà bình dị. Tôi tự nhủ: "Rồi tôi sẽ trở lại. Phải, tôi sẽ trở lại.".



L ư N g ọ c D u n g


23976



Image

g i ấ c. m ơ .n g à y.t h ơ
________________________________________________________________________


Tôi vốn yêu thích Phật Pháp. Khi còn nhỏ, tôi thường quên ăn, quên ngủ để đọc các truyện kể của đức Phật cũng như các bài bình luận Phật giáo. Có lần tôi đọc truyện vua Ðột Quyết thấy ông ta khắc lên tất cả các vật dụng, tường cột trong hoàng cung lời dạy của Phật: Phàm làm việc gì phải suy nghĩ kết quả, tôi cũng bắt chước lấy dao nguệch ngoạc vẽ những dòng chữ đó lên tất cả tủ giường bàn ghế; kết quả là tôi bị bắt phải quì gối suốt buổi tối và bị mắng là đã phá hoại đồ đạc trong nhà.

Thực tế, thuở còn thơ, có mấy ai mà không có những hành động xốc nổi, non nớt. Tôi còn nhớ khi còn học trung học, bạn bè của tôi đã nắm đuôi một con tắc kè còn sống rượt đuổi một cô bạn vốn rất sợ các loài bò sát. Cô bạn khốn khổ của tôi đã phải khóc sướt mướt và con tắc kè sau khi được trao tay từ đứa này sang đứa khác đã không còn đủ sức để sống sót. Lúc đó, tôi và một cô bạn thân đã ứa nước mắt vì sự tàn ác của lũ bạn. Chúng tôi lượm xác của con tắc kè, gói trong giấy cẩn thận và cử hành tang lễ chôn cất con tắc kè đó ở tận một nơi khá yên tĩnh trong khuông viên của trường đại học Bách Khoa. Tôi còn đi tụng kinh cầu siêu cho con tắc kè đó và hy vọng rằng nó đừng đầu thai lên trả báo lũ bạn của tôi. Nghĩ lại cũng khá buồn cười, bây giờ sang đến Mỹ, chính tay tôi lại rút máu của bao con tắc kè, chuột, ếch để nghiên cứu về sự thay đổi độ nhớt của máu trong các điều kiện khác nhau. For the sake of sciences, ông chủ tôi thường nói vậy để nguỵ biện cho tất cả chúng tôi.

Nhắc đến chuyện này, tôi lại nhớ đến cô bạn thân của tôi. Chúng tôi thường được gọi là hai vợ chồng với tính cách trái ngược nhaụ Tôi thì cộc cằn, đơn giản còn cô ta thì hay mít ướt, lắt léo và rất là điệu. Ðiều duy nhất đã khiến cho cô ta cùng tôi la lết ở các ngôi chùa khắp Saigon là vì tôi là người duy nhất trong lớp chấp nhận cái tính điệu và nhí nhảnh của cô ta như một tính cách tự nhiên, không có gì đáng ghét. Một bữa nọ, hai đứa đi chùa Bửu Ðà để tụng kinh sám hối, cô ta đã tâm sự rằng ngày hạnh phúc nhất của mình là ngày mình khoác chiếc áo cưới. Tôi bật cười không hiểu cô ta nghe cái câu đó ở đâu hay đó chính là ước vọng của cô nên trả lời lại một cách trang nghiêm: Ngày hạnh phúc nhất của tớ là ngày tớ được khoác chiếc cà sa vàng. Ðã bao năm trôi qua, giờ đây cô bạn của tôi vẫn còn ở Việt Nam và vẫn chưa lập gia đình, còn tôi, tôi vẫn là một tên học trò nhỏ miệt mài đèn sách để kiếm kế sinh nhai, nói làm chi đến mơ ước thuở thiếu thời. Tôi vẫn không biết được rằng trước những thay đổi của cuộc sống, ước mơ của bạn tôi có thay đổi hay không, mà chỉ biết rằng chính bản thân tôi không còn lòng say mê nồng nhiệt với Ðạo như thời niên thiếu.

Tuổi thơ của tôi đã trôi quẳ như một giấc mộng đẹp. Những giấc mộng thời tuổi thơ hầu như đã chìm vào dĩ vãng. Sự thế vô thường, đời người ngẫm nghĩ lại, chỉ tựa một giấc chiêm bao. Bao ngày hạnh phúc, bao phút khổ đau, bao giờ thăng hoa, bao lầm lỗi trong cuộc sống dường như chỉ tồn tại trong một thoáng ký ức để rồi khi bệnh tật xuôi tay nhắm mắt, chỉ một mình đối diện với chính mình trong nỗi cô đơn nghiệt ngã. Hình bóng hiền từ của đấng Từ Ðàm trong tâm tôi chỉ như là một ảo ảnh, một chỗ bám víu trong cuộc đời thay đổi chóng vánh. Có chăng một cành mai tồn tại vĩnh viễn trước sự thế của cuộc đời tiền đình tạc dạ nhất chi mai như thiền sư Mãn Giác đã viết???



L ư N g ọ c D u n g


Image


24113 top -
T i ế n g V ọ n g c ủ a B i ể n
1, 2
_______________________________________________
Hư Không - thơ - Hoa Cỏ _______________________________________________

Image

Tình mềm hơn khói mỏng
Lời hứa như bụi bay
Người về khâu khoảng trống
Hư không nguyên vẹn, đầy.

xem tiếp...

_______________________________________________
Một Người - văn - Ngọc Thể _______________________________________________

Image

Ừ, có một người trong cuộc sống thường nhật chẳng cần đến việc ăn uống, chỉ thích sống cùng thơ thi ca mà luôn biết ơn con chữ tẩn mẩn nuôi dưỡng tâm hồn mình bằng sáng tác và sáng tạo, và để bước vào một khu rừng đẹp nhất thế gian...

Ừ, có một người rồi đến lúc muốn thả rời tất cả chỉ giử lại Một Tình Yêu vĩnh cửu.

thế thôi...!

xem tiếp...

_______________________________________________
Tình Khúc Hồi Hương - nhạc - Phạm Anh Dũng _______________________________________________

Image


xem tiếp...

_______________________________________________
Palácio Nacional da Pena . Portugal - ảnh - sisyli _______________________________________________

Image


xem tiếp...